Prietpraat, halve waarheden en valse voorstelling van zaken door Windcentrale bij verkoop 'winddelen'

26 september 2013 - De Windcentrale zegt dat mensen die 'winddelen' kopen juridisch eigenaar worden van een windmolen en dat ze gratis stroom krijgen. Maar is dat wel zo? Ook wordt gesteld dat ze windmolens in duizenden stukjes opsplitsen. Niet letterlijk mogen we hopen, maar hoe dan wel? Hier een aantal vraagtekens bij de propositie van de Windcentrale.

Crowd funding
Afgelopen zondag heeft de Windcentrale geld opgehaald bij particulieren. Die kunnen 200 euro storten, of een veelvoud daarvan. Ze kopen dan volgens de Windcentrale per 200 euro een 'winddeel', waarmee ze eigenaar worden van een windmolen, in casu een molen genaamd Het Rode Hert, die aan de N320 staat bij Culemborg. Daarnaast betalen mensen onderhoudskosten. Opmerkelijk genoeg stijgen de onderhoudskosten naarmate de stroomprijs stijgt. Bij een jaarlijkse prijsstijging van 3% betalen ze 23 euro per jaar en bij een prijsstijging van 6% is dat 25 euro per jaar.

Opbrengst
In ruil voor de investering krijgen mensen 'gratis stroom', zo stelt de organisatie, afhankelijk van de opbrengst van de molen. De windcentrale stelt dat dit gemiddeld 500 kWh per jaar per 'winddeel' is. Zo'n 1700 mensen zouden 6700 'winddelen' gekocht hebben, waarmee de organisatie dus 1,3 miljoen euro heeft opgehaald.

Hier wat kritische kanttekeningen:

1) Gratis is niet gratis
De Windcentrale doet dus alsof mensen die participeren gratis stroom krijgen. Dit is niet het geval, want mensen betalen natuurlijk energiebelasting en BTW over die energiebelasting. Alleen de kale stroomprijs betalen ze niet meer, voor het deel van de productie van de molen dat aan hen wordt toegewezen. De opmerking op de website: 'Een winddeel levert je gratis stroom', klopt dus niet.

2) Hoge prijs
Wat er feitelijk gebeurt is het volgende. Mensen betalen zo'n 500 euro aan de Windcentrale (200 plus 12 maal 25), of een veelvoud daarvan. Als de molens inderdaad 500 kWh per jaar per 'winddeel' opleveren dan kopen mensen voor een bedrag van 500 euro in totaal 6.000 kWh aan stroom. Dat is 8,3 cent per kWh. Dat is een stuk hoger dan de gemiddelde kale stroomprijs bij een willekeurig energiebedrijf. Zo is de kale stroomprijs voor groene stroom bij Eneco 7 cent per kWh.

3) Opbrengst
Niet duidelijk is of 500 kWh per winddeel een realistische inschatting is. Als de productie van de molens tegenvalt is de prijs dus hoger. Stel dat de productie 400 kWh per jaar is; dan betaalt de investeerder al meer dan 10 cent per kWh.

4) Verlies
Omdat mensen relatief veel geld in het begin betalen (200 euro) en weinig gedurende de looptijd is de prijs feitelijk nog hoger dan 8,3 cent, of 10 cent. Want ze zouden over het investeringsbedrag rente hebben gekregen als ze de stroom, later, via het energiebedrijf hadden gekocht. Mensen zijn dus een stuk duurder uit dan bij een gemiddeld energiebedrijf.

5) Verlies 2
Door de grote overcapaciteit voor de productie van stroom op de West-Europese markt is het waarschijnlijk dat de stroomprijs daalt. In feite is de prijs de afgelopen jaren al gedaald. De Windcentrale schetst echter maar drie scenario's. Het eerste is een gelijkblijvende stroomprijs, het tweede is een stijging per jaar van 3% en het derde is een stijging van 6% per jaar. Volgens de organisatie heeft een klant bij een gelijkblijvende prijs een voordeel van 120 euro, wat wij dus betwijfelen (zie 3). Erger is dat de organisatie niet schetst wat er gebeurt als de prijs gaat dalen. Naarmate de daling groter is zal het verlies toenemen. De Windcentrale schetst derhalve een valse voorstelling van zaken door de klant alleen scenario's met gelijkblijvende of stijgende prijzen voor te spiegelen, net als aanbieders van beleggingsproducten dat in het recente verleden deden door alleen scenario's met stijgende beurskoersen te schetsen.

6) Uitval
Niet duidelijk is ook wat er gebeurt als de molen uitvalt. De windcentrale stelt dat onderhoud is verzekerd, zodat de kosten nooit meer dan die 23 of 25 euro per winddeel zijn. Vraag is wat er gebeurt als de molen niet meer te repareren is. En als de molen stilstaat door onderhoud produceert die in ieder geval geen stroom. 'Bij langdurig onderhoud zorgt Vestas voor een financiële compensatie voor gemiste stroomopbrengsten. Vestas stort deze bedragen op de rekening van de coöperatie waardoor de onderhoudskosten dat jaar lager zullen uitvallen.' Niet duidelijk is hoe groot de compensatie in dat geval is. En blijkbaar zijn wel de onderhoudskosten lager in dat geval (dus de compensatie is maximaal 25 euro), maar is er geen compensatie voor gemiste stroomopbrengsten.

7) Op het randje
Een volgend probleem is de opmerking op de website dat mensen juridisch eigenaar worden van de molen. Dit is ook onjuist. De Windcentrale richt een coöperatie op. De coöperatie is de eigenaar, niet de mensen zelf. (Inmiddels is dat zinnetje op een van de webpagina's vervangen, blijkbaar naar aanleiding van onze opmerking op twitter hierover. Er staat nu: 'Met een Winddeel word je mede-eigenaar van een windmolen.' Dit is nog steeds op het randje.) Vraag is of de leden veel te zeggen hebben over de bezittingen van de coöperatie. Opmerkelijk is dat de Windcentrale nu al stelt dat de molen na 12 jaar verkocht wordt. Maar dat bepalen die leden dan toch?

8) Prietpraat
Verder staat op de website: 'We splitsen een windmolen in duizenden stukjes'. Onzin natuurlijk, in letterlijke zin, maar ook in figuurlijke zin. Mensen betalen geld, waarmee ze lid worden van de coöperatie. That's it. Er wordt niets opgesplitst. Dit scharen we onder het kopje: prietpraat.

9) Koppelverkoop
Mensen die geld overmaken aan de Windcentrale moeten klant worden van Greenchoice. Het verbruik, voor zover dat die productie van de molen te boven gaat, gaan mensen afnemen van Greenchoice. Ze gaan dan ook automatisch gas afnemen van dit bedrijf. Een soort van koppelverkoop dus. Vraag is wat mensen voor de rest van hun stroomverbruik en voor het gas betalen. Hoe hoog zijn die prijzen? Mensen zitten voor 12 jaar aan Greenchoice vast. Aangezien die 500 euro maar een klein gedeelte is van de totale energierekening gedurende 12 jaar kan beter gezegd worden dat de Windcentrale een geniale marketingtool van Greenchoice is om klanten binnen te halen. Waarschijnlijk betaalt Greenchoice een bedrag per aangedragen klant.

10) Additionaliteit
De Windcentrale koopt bestaande molens over. Er wordt dus geen extra duurzame energie gegenereerd. Mensen die deelnemen dragen derhalve niet bij aan verduurzaming van de Nederlandse energievoorziening.

11) Toezicht
De activiteiten van de Windcentrale bestaan in feite uit het ophalen van geld. De Windcentrale stelt zelf dat zijn activiteiten niet onder het toezicht van de AFM vallen. We vragen het ons af. De AFM houdt toezicht als het gaat om bedragen onder de 50.000 euro, en daarvan is hier sprake. Het zou, denken we, wel goed zijn als de AFM hier toezicht op houdt, vooral in zoverre er mensen zijn die een groot aantal 'winddelen' aanschaffen. We hebben de AFM gebeld, maar die was vanochtend niet bereikbaar.

Wederhoor
We hebben deze punten voorgelegd aan directeur en mede-eigenaar Harm Reitsma van de Windcentrale.* Die was niet in staat om normaal antwoord te geven op onze vragen. Steeds kregen we ontwijkende antwoorden. Hij was niet gewend aan kritische journalisten, zo zei hij zelf, wat dan weer veel zegt over de Nederlandse journalistiek. (Er zijn wel zo'n 100 berichtjes over de Windcentrale verschenen in de afgelopen dagen.) "Mensen die uitgaan van dalende prijzen moeten maar geen winddelen kopen", zo zei hij nog wel. Ja, dank je de koekoek. Probleem is dat veruit de meeste mensen geen flauw idee hebben wat de prijzen gaan doen en dat ze zich laten leiden door organisaties met gelikte marketingconcepten, zoals de Windcentrale.

*De andere eigenaar is Sofy Energy, dat in handen is van Anne Marie Janssens (1980) uit Lelystad.

PS: Vreemd is dat de statuten van de coöperatie niet op de site te vinden is. Hier (PDF) de statuten van de coöperatie die is opgericht voor een andere molen: De Jonge Held, die in Delfzijl staat. Overigens zijn die statuten bij de Kamer van Koophandel op te vragen.

Copyright © Energieenwater.net

Deel dit artikel

Submit to FacebookSubmit to TwitterSubmit to LinkedIn