Quick scan: Aan een huis uit jaren tachtig valt niet zo gek veel te verduurzamen

18 juli 2013 - Aan SER-tafels, in gemeenteraden en in de Tweede Kamer kan urenlang gesproken worden over energiebesparing en verduurzaming. De meest fantastische vergezichten doemen dan op. De praktijk is weerbarstiger; de mogelijkheden voor verduurzaming van je eigen huis zijn vaak minder groot dan gedacht. Aan een geïsoleerd huis uit de jaren tachtig kan niet zo heel veel meer gedaan worden, zo bleek bij een bezoek van een adviseur dinsdagochtend*.

Quick scan
Ik was in aanmerking gekomen voor een gratis Quick scan energiebesparing, uitgeloofd door de gemeente Den Haag. Die was verloot onder deelnemers van de recente duurzame huizendag. De adviseur die langs kwam was Michiel de Raaij, die we toevallig al ontmoet hadden tijdens een bezoek aan een van de duurzame huizen. Samen liepen we het huis door. Het is een rijtjes-huis uit 1985, dat ik ruim vijf jaar geleden heb betrokken.

Prikker
Door het bezoek kwam ik er achter hoe weinig ik eigenlijk weet van mijn eigen huis. Is het op palen gebouwd of niet?, vroeg De Raaij. Ik zou het niet weten. "Zijn niet alle huizen op palen gebouwd in Den Haag?" Nee dus, de huizen op 'het zand' (dicht bij de duinen) niet. Dit is Loosduinen, is dat nog zand of is het veen? Iets om uit te gaan zoeken. Is de spouwmuur geïsoleerd? Ik zou het niet weten. Michiel prikte in een gleuf in de gevel. Er was iets van isolatie aanwezig, maar niet veel. Zo'n 6 centimeter aan glaswol. Het zou niet de moeite lonen, qua kosten, om dit te gaan verdikken. Dat laatste was eigenlijk het verhaal voor heel het huis.

De zon
Glas in de achterpui is dubbelglas Climaplus uit 2004; dat hoeft niet vervangen te worden. Over zonnepanelen en zonneboilers begon Michiel niet uit zichzelf. Een zonneboiler is niet zo interessant, zo bleek toen ik er naar vroeg. Hij rekende het me voor. Per jaar zou ik maar ongeveer 100 euro besparen, waarmee ik twintig of dertig jaar nodig heb om het eruit te krijgen. Een zonneboiler levert blijkbaar alleen warm tapwater, en geen warm water voor de verwarming. Als ik hem er nog eens naar vraag dan schrijft hij dat ik voor 450 euro door hem een EPA kan laten opstellen. Het label krijg ik er dan gratis bij. Ja, er moet ook brood op de plank komen bij familie De Raaij natuurlijk.

Warmtepomp
Wel had hij alvast een tip voor wat wél kan: een nieuwe ketel in combinatie met een warmtepomp op zolder. Die haalt de warmte van buiten als het drie graden is of warmer. Als het kouder is gaat de HR-ketel aan. Voor het tapwater gebruik je dan altijd de ketel. Die is daar beter voor geschikt dan een warmtepomp. Huizen zoals die van mij zijn geschikt voor verwarming met een warmtepomp, zo zegt De Raaij.

Advies
De Raaij: "Duurzame installatie werken nu eenmaal niet zo reactief als gasgestookte installaties. Kouval kan minder goed of efficiënt opgevangen worden door duurzame installaties, zoals een warmtepomp of zonneboilercombi. Beperken van het energieverlies kan dus door isoleren, iets wat in jouw geval al gedaan is." Dat van die zonneboiler lijkt dus wat in tegenspraak met wat hij eerder zei. Hij schat die warmtevraag op 6 kW, een stuk minder dat de capaciteit van de meeste ketels dus.

Slaaf en meester
De luchtwarmtepomp kan op het dak van de dakkapel, of kan binnen geplaatst worden, tegen het dak aan. Michiel is met name enthousiast over een systeem van Nefit; de proline HRC 24/25, in combinatie met een multiline warmtepomp. Dat systeem houdt ook rekening met de prijzen van gas en elektriciteit bij de keuze tussen de warmtepomp en de ketel. Meestal is de ketel de slaaf van de warmtepomp. Hij gaat aan als de warmtepomp uit gaat. Van de oude Elga, zoals Ardo de Graaf die plaatste in zijn huis in Biesland, geeft hij niet hoog op. Die worden in de branche niet als erg goed meer gezien. Ze zijn ingehaald door de producten van andere fabrikanten.

Modulerende pomp
Mocht ik niet voor een warmtepomp kiezen dan is het zaak om te kiezen voor een ketel met een modulerende pomp, en eentje die een laag vermogen aankan. Je kunt dan beter kiezen voor ketels die wat minder goed zijn in het leveren van veel tapwater (CW4 bijvoorbeeld in plaats van CW5 of CW6), omdat die lagere vermogens aankunnen. Een vermogen van 6 kW moet dus wel genoeg zijn voor mijn huis, een groot deel van het jaar. Interessante apparaten zijn de Calenta van Remeha en HR Eco van Intergas. De kleine ketels van Remeha, de Tzerra denk ik dat Michiel bedoelt, zijn niet zo geschikt omdat die een niet-modulerende pomp hebben.

Oud beestje
Er hangt bij mij een Vaillant-ketel van zo'n 25 jaar oud. Michiel roemt hem echter. Ze gaan heel lang mee. Echt plaatstaal zit er nog in. Die moduleren niet, en instellen op lage temperatuur heeft geen zin. Het zijn apparaten die gebouwd zijn voor het leveren van warmte van hoge temperaturen. Maar hij kan wel eens vervangen worden. Hij lekt (de tapwaterfunctie) en hij slaat op tilt elke keer als ik mijn bad laat vollopen. Het is een apparaat dat lucht aanzuigt uit de ruimte zelf (open systeem). Mogelijk dat er op een gegeven moment te weinig lucht is om aan te zuigen.

Tips:
Als er een nieuwe komt zal dat een gesloten systeem zijn (de lucht komt dan van buiten). De pijp die nu horizontaal het dak uit steekt moet dan vervangen worden en zal verticaal komen te staan. Michiel was bijzonder positief over mijn ventilatie-systeem, weggestopt achter de ketel op zolder. Dat is echter kapot. Ik mis het niet. In de badkamer staat altijd een raam open, waar Michiel zich over verbaasde. Het zou niet comfortabel zijn. Er zijn nog veel halogeenlampjes in huis. Die kunnen vervangen worden door led-lampjes. Lampjes met bepaalde maten en fittingen zijn wat makkelijker te vervangen dan anderen. Van belang bij de vraag of dit kostenefficiënt is, is de vraag hoe vaak ze aan zijn.

Nog wat tips:
- schoonmaken van de convectorput (waar de radiator aan de achterzijde van de woonkamer inzit) is van belang.
- Bij de verbouwing van de badkamer is de plaatsing van een WTW-systeem (warmte-terugwinning) te overwegen. Met het warme water van de douche wordt dan het nieuwe water uit de douche opgewarmd. Voor het bad heeft dat geen zin omdat het water pas wegloopt als je klaar bent (en je geen water meer nodig hebt)
- Er zitten vloerverwarmingsbuizen onder de vloer op de baganegrond. De buizen beginnen in de meterkast, waar ze afgetopt zijn. Een waterleiding tussen de ketel en de meterkast en een verdeler zouden de ketel op zolder en deze buiten met elkaar kunnen verdelen. Het trekken van die leiding is nog niet zo'n makkelijke klus.
- Het plaatsen van Tonzon, een folie voor onder de vloer, verdient zich ook niet echt terug, als  je een lage energierekening hebt zoals we. We besparen 5 euro per maand, en aanleg kost zo'n 2000 euro. Je kunt het zelf doen, maar dan betaal je nog 700 euro.

* Het is niet dat ik over mijn eigen huis schrijf omdat ik mijn eigen situatie zo interessant vind. Het is omdat dit bezoek me in staat stelt om gedetailleerd te schrijven over wat er zoal in een huis kan gebeuren. Dit kan mogelijk interessant zijn voor mensen met soortgelijke huizen.

Copyright © Geldengroen.net

Deel dit artikel

Submit to FacebookSubmit to TwitterSubmit to LinkedIn