ANALYSE: Aandeelhoudersstructuur begint PVNed mogelijk in de weg te zitten

22 januari 2013 - Langzaam wordt duidelijk dat PVNed een dominante rol is gaan spelen in de Nederlandse energiemarkt. Nieuwkomers kwamen terecht bij Trianel en die had de programma-verantwoordelijkheid uitbesteed aan Energiened. Niet alleen dat, de aandeelhoudersstructuur begint het bedrijf mogelijk ook parten te spelen. Mede-eigenaar Eneco is vaak concurrent van de bedrijven die door PVNed gered of gefaciliteerd zouden kunnen worden.

Balanshandhaving
Energieleveranciers moeten zorgen dat ze in evenwicht zijn. Dat wil zeggen dat ze net zoveel stroom op het net zetten en aankopen van elders dan dat ze leveren aan hun klanten. Als ze dat niet doen krijgen ze boetes. Ze moeten daarvoor een dag van te voren programma's indienen bij landelijk netbeheerder Tennet. Vandaar dat gezegd wordt dat ze programma-verantwoordelijk zijn. Het zijn PV-partijen.

Er zijn zo'n 20 serieuze PV-partijen in Nederland. Eigenlijk zijn PV-partijen de enige echte leveranciers in Nederland. In eerste instantie was het de bedoeling dat leverancier en PV-partij altijd samengingen, maar die twee zijn steeds meer uit elkaar gegroeid doordat er steeds meer leveranciers kwamen die de programma-verantwoordelijkheid gingen uitbesteden. PV uitvoeren werd een taak op zich. Na het faillissement van Trianel moest PVNed van de NMA de levering overnemen aan grootverbruikers. Dit brengt risico's met zich mee en voor zover bekend heeft PVNed dit dan ook met de grootste tegenzin gedaan. Het bedrijf was hier ook niet echt voor gekapitaliseerd, naar het schijnt. Partijen als PVNed hebben er echter zelf voor gekozen om al die leveranciers onderdak te bieden, dus ze moeten nu niet klagen dat ze er nu risico door lopen. Door de PV-rol op zich te nemen hadden ze in feite al de leveranciersrol op zich genomen, zoals het oorspronkelijk bedoeld was.

Voorspellen
Kleine afnemers, zoals u en ik, zijn per definitie bijna altijd in onbalans. Ze kopen energie aan, maar wekken die niet op (enkelen uitgezonderd). Wettelijk is geregeld dat kleinverbruikers de programma-verantwoordelijkheid overdragen aan de energieleveranciers. Dat gebeurt met het accepteren van de algemene voorwaarden. Leveranciers kunnen dat op hun beurt ook uitbesteden. Dat doen veel kleine partijen dan ook. Zo hadden veel kleine bedrijven de programma-verantwoordelijkheid ondergebracht bij Trianel, en die dus weer bij PVNed.

Grote getallen
Het kenmerk van deze PV-verantwoordelijkheid is dat hoe groter de aantallen, hoe makkelijker het wordt. Zo zal het vrij lastig zijn voor een individu om te voorspellen wat hij morgen aan energie zal gaan verbruiken. Als hij plotseling weg moet valt de hele voorspelling in duigen. Maar voor grote groepen afnemers als totaal is het verbruik wel aardig te voorspellen. Plussen en minnen vallen dan deels tegen elkaar weg. Dus het heeft zin om te poolen. Want partijen die niet in evenwicht zijn krijgen boetes van de landelijke netbeheerder Tennet.

Voordelen
Het is echter niet zo dat kleine partijen niet ieder op zich in evenwicht moeten zijn, zo zegt PVNed-directeur Peter Molenaar tegen Energieenwater.net. Dat moet nog steeds. Maar het 'poolen' van de programma-verantwoordelijkheid levert wel voordelen op. Bij PVNed komen die voordelen dan in de tarieven tot uiting, maar ze komen vooral ten goede aan de partijen die al lang klant zijn, en niet zozeer aan de nieuwkomers, zo hebben we vernomen van iemand anders.

Lijst
Op de site van Tennet staat een lijst aan PV-partijen. Die is best wel lang, maar de meeste partijen voeren alleen voor hun eigen concern de programma-verantwoordelijkheid uit. Nuon, Essent en Eneco zorgen voor hun eigen programma-verantwoordelijkheid en doet dit alleen voor zichzelf. Een klein aantal doet dit ook voor anderen. Een deel daarvan richt zich weer op grote klanten. De keuze voor kleine nieuwkomers zoals alle nieuwe lokale duurzame energiebedrijven is beperkt. Kleine energiebedrijven leken alleen terecht te kunnen bij Trianel en Anode en mogelijk ook het Noorse Energi Bergen. Trianel besteedde de klus ook weer deels uit. Het bedrijf deed wel een deel van de taken zelf maar de programma's werden opgesteld door PVNed. Nadat Trianel omviel werd PVNed direct verantwoordelijk.

Schiedam
PVNed is dus het samenwerkingsverband van Delta en Eneco. Eneco heeft PVNed in handen gekregen na de overname van ONS. Dat was een klein energiebedrijfje uit Schiedam, dat een belangrijke rol heeft gespeeld in de liberalisering van de energiemarkt, met name dankzij de inspirerende en onvermoeibare inzet van directeur Paul Levels. ONS vervulde vroeger de rol die Trianel later is gaan vervullen, wat het ontstaan van bedrijven als Greenchoice, Echte Energie en de Nederlandse Energiemaatschappij (NL Energie) mogelijk maakte en wat hen ook in staat stelde te overleven, tussen de bestaande grote reuzen. ONS werd echter ingelijfd door Eneco. PVNed voert echter weer niet voor Eneco zelf de PV-taken uit.

Spin
Trainel nam de taak van ONS over. Het was een spin in het web in de liberalisering van de energiemarkt en nu die is weggevallen is die liberalisering en verduurzaming (want opkomende energiebedrijven waren en zijn vaak duurzame energiebedrijven) een zware klap toegebracht. Slechts een paar grotere lokale duurzame energiebedrijven zullen in staat zijn te overleven. Ze zullen als eerste op zoek moeten naar een nieuwe leverancier en PV-partij.

Structuur
Hoewel de lijst lang is is er in de praktijk niet zo gek veel keus. Anode wordt als enigszins risicovol gezien. Het heeft geen grote partijen achter zich staan. De kredietwaardigheid is wel OK. PVNed heeft wel sterke moeders. PVNed is een alternatief maar die schijnt dus duurder te zijn, vooral voor nieuwkomers. En de aandeelhoudersstructuur zit PVNed mogelijk steeds meer in de weg. Zo had het bedrijf een rol  kunnen spelen bij de redding van Endon, dat na Orro Energy en Trianel ook failliet ging. Maar het bedrijf trok zich terug. Toevallig of niet, maar Eneco-dochter Agro Energy wist vervolgens samen met Powerhouse van RWE (dat zich meer op de tuinders met relatief grote installatie richt) veel oud-klanten van Endon binnen te halen. En ook nu weer wordt er gemopperd. PVNed zou hoge tarieven in rekening brengen voor sommige bedrijven die zoekende zijn en die ook concurrent van Eneco zijn.

Niet voor niets
Het niet voor niets dat duurzame en lokale partijen druk op zoek zijn naar mogelijkheden om een nieuwe PV-partij in het leven te roepen. Noordelijke lokale duurzame energiebedrijven als Ameland Energie en de Friese energiecoöperatie schijnen daarmee bezig te zijn, alsmede Texel Energie en de Wind Unie. Het zou reden kunnen zijn voor de NMA om in te grijpen en te zeggen tegen Eneco (en Delta) dat ze hun belang in PVNed moeten verkopen. Aan de andere kant is dat belang nu mogelijk onverkoopbaar en zal de backing van de moeders in de nabije toekomst mogelijk nog hard nodig zijn.

Wederhoor
Directeur Molenaar, zelf afkomstig van ONS, ontkent dat de aandeelhouders een vinger in de pap hebben bij PVNed. Het bedrijf heeft zijn eigen kantoor (in Goes), zijn eigen personeel en zijn eigen systemen, zo zegt hij. "De relatie met de aandeelhouders is puur een financiële relatie, niets meer dan dat. We zijn onafhankelijk en zelfstandig. We bedienen allerlei bedrijven die met elkaar concurreren juist omdat deze bedrijven vinden dat programma-verantwoordelijkheid specialistisch werk is, waar ook financieel risico mee wordt gelopen en omdat ze zich willen concentreren op de levering van energie". Volgens Molengraaf heeft PVNed zich destijds in 2005 gemeld bij de NMA, waarna de NMA toestemming gaf. 

Copyright © Geldengroen.net

Deel dit artikel

Submit to FacebookSubmit to TwitterSubmit to LinkedIn