Tien redenen waarom duurzame energie goedkoper is dan fossiele energie

3 juli 2012 - 'Duurzame energie is duur en door alle subsidies voor duurzame energie zal de energierekening straks fors oplopen', zo zei directeur Peter Terium van kolenstroomproducent Essent laatst. Niet waar. Duurzame energie is goedkoper dan fossiele energie en het is goed om nu al vast over te schakelen. Om tien redenen:

1)  Belastingbetaler betaalt zich blauw aan subsidie voor fossiele energieproductie

Dan heb ik het niet over de lage tarieven voor de energiebelasting voor grootverbruikers, waar Liesbeth van Tongeren van Groenlinks het altijd over heeft. Dat is geen subsidie, maar de afwezigheid van belasting, wat principieel wat anders is. Die korting geldt daarbij zowel voor bedrijven die groene stroom als voor hen die grijze stroom aankopen. Die bevoordeelt dus op zich niet de kopers van fossiele energie. Wel is het zo dat als de lage tarieven geschrapt worden de bedrijven flink op hun energierekening zullen gaan besparen; en in die zin zou het goed zijn voor verduurzaming van de energievoorziening. Aan de andere kant; een aantal bedrijven zou dan het loodje leggen.

Echte subsidies
Ik heb het over echte subsidies. Subsidies voor de fossiele energie-industrie zijn bijvoorbeeld de uitgaven voor de aanleg van havens en wegen ten behoeve van de bouw van kolencentrales, zoals nu in de Eemshaven en op de Maasvlakte. Die komen voor rekening van de belastingbetaler. Nu is het zo dat dit soort infrastructuur altijd betaald wordt door de gemeenschap, maar de uitgaven die in dit kader vereist zijn bij de aanleg van kolen- en gascentrales zijn enorm, terwijl die voor de aanleg van duurzame energie-installatie vaak verwaarloosbaar klein zijn.
In Europa wordt verder de winning van kolen gesubsidieerd, en elders wellicht ook wel. De kolen worden vaak ook onder erbarmelijke omstandigheden gewonnen. Kolen zijn daardoor goedkoper dan ze eigenlijk zouden moeten zijn. Ook de gasindustrie wordt gigantisch gespekt door de belastingbetaler. Alle gasinfrastructuur in Nederland wordt door hem betaald alsmede die in Duitsland voor zover de overnames door de Gasunie daar tot verliezen leiden. Ook voor gascentrales moeten wegen en andere infrastructuur worden aangelegd. En door wie is trouwens die spiksplinternieuwe LNG-terminal op de Maasvlakte betaald?
Daarnaast gaan er waarschijnlijk gigantische sommen geld voor onderzoek en ontwikkeling naar bedrijven in de fossiele energie-industrie, zoals Shell. Eon en Electrabel ontvangen honderden miljoenen euro's subsidie voor de opslag van CO2 op de Noordzee. Dat wordt weliswaar verkocht onder het kopje duurzaam, maar het is eigenlijk gewoon subsidie voor het opruimen van de rotzooi van de ouderwetse kolencentrales die nu door Eon en Electrabel op gebouwd worden.

2) Fossiele energie-productie is slecht voor het milieu en verwoestend voor de natuur

De prijs van kolen- en gasstroom is behalve door subsidie ook kunstmatig laag omdat alle schade aan het milieu en aan de natuur niet in de prijs verwerkt zit. Die schade is er echter wel en die komt dus voor onze rekening, en voor die van de dieren. Mooie natuur is verwoest in de Eemshaven door de aanleg van de centrales en beesten en zeedieren zullen het moeilijker krijgen om te overleven, helemaal als straks de schepen geladen met kolen aan- en afvoeren over de kwetsbare Eems. Daarnaast heeft ook de uitstoot van allerlei giftige stoffen invloed op de beestjes en de planten (en op ons). Het gaat niet alleen om fysieke schade aan de natuur; er is ook nog zoiets als het klimaatprobleem. De kolen- en gascentrales dragen bij aan de uitstoot van CO2 en daarmee aan een mogelijke opwarming van de aarde. Wat is de schade daarvan in euro's per kWh?
We zouden die schade in geld moeten uitdrukken en Terium en kornuiten zouden verplicht moeten worden om al die kosten te vergoeden aan ons. Zal fossiele energie dan nog steeds zogenaamd zo goedkoop zijn? En dan hebben we het nog niet eens gehad over de gevolgen van een olieramp als gevolg van ongeluk op zee en die van een grote gasexplosie. En, die zullen zich in de komende decennia ongetwijfeld nog heel vaak voordoen. Iets met kalf en put en dempen.

3) De prijzen van fossiele energie gaan stijgen

Prijzen van olie, kolen en gas zijn de afgelopen jaren nauwelijks gestegen, als gevolg van een inzakkende vraag door de economische tegenwind. De komende jaren zal het ook nog wel kommer en kwel blijven met de economie, waarmee prijzen nog relatief laag blijven. Maar op den duur zullen ze gaan stijgen. Dat moet wel want kolen, olie en gas raken op en het wordt steeds lastiger, en duurder, om de brandstoffen omhoog uit de aardbodem te krijgen. Dus zelfs als fossiele energie nu niet duurder is dan zal dat zeer waarschijnlijk over tien of vijftien jaar wel zo zijn, als we niet massaal gaan overstappen op duurzame energie.

4) Duurzame spullen, waaronder duurzame energie-installaties, zullen goedkoper worden

De concurrentie uit China en andere opkomende landen in de Europese markten voor duurzame spullen is moordend. Dat is jammer voor onze duurzame energie-industrie, maar goed voor de portemonnee van de goedwillende burger die aan de duurzame energie wil. Waar fossiele energie duurder wordt in de komende decennia zal duurzame energie waarschijnlijk goedkoper worden

Regeren is vooruitzien.
Als we weten dat straks duurzame energie goedkoper zal zijn dan fossiele energie dan kan het verstandig zijn om nu alvast een begin te maken met de omschakeling, ook al is fossiele energie nu strikt genomen nog duurder. De omschakeling moeten we toch maken, en de kosten daarvan zijn mogelijk een stuk lager als we daar nu geleidelijk aan mee beginnen dan als we dat straks op stel en sprong ineens moeten doen omdat de olie en het gas niet meer verkrijgbaar zijn en de prijzen de pan uit gerezen zijn. Dan zijn er ineens miljarden aan subsidie tegelijk nodig, terwijl we het dan mogelijk allemaal al verbrast hebben aan wegen, havens en de redding van onfortuinlijke Zuid-Europese volkeren.

5) Duurzame energie maakt onafhankelijk van achterlijke, Middeleeuwse en corrupte regimes

Als we niet overschakelen zijn en blijven we afhankelijk voor onze energie van achterlijke, Middeleeuwse en corrupte regimes als die van Rusland, Saudi-Arabië, Algerije en noem maar op. We zijn overgeleverd aan de grillen van de dictator du jour, die op dat moment toevallig de scepter zwaait. Het staat onomstotelijk vast dat, als we straks voor een groot deel van onze gasaanvoer afhankelijk zijn van Rusland, Poetin of één van zijn opvolgers de prijs van dat gas flink zal verhogen. Dat is simpelweg de markt. Maar het is erger. Want Poetin en andere dictators kennende zullen ze ook op het politieke vlak concessies eisen in ruil voor een gestage levering van de brandstof. Toegang tot de Nederlandse markt en gaspijpleidingen bijvoorbeeld, ook al hebben ze hun eigen markt en pijpleidingen niet geopend voor ons. Vrijlating van Russische gevangenen, een gunstig belastingregime voor Russische bedrijven in Nederland, de aankoop van Russische producten. Noem alles maar op. Dat is gewoon de echte wereld in grote delen van de wereld, iets wat de naïeve politici die ons land rijk is maar niet willen zien. 'Oh, en als jullie dat gas niet willen, dan verkopen we het toch aan iemand anders, net zoals we die tanks net zo goed bij iemand anders kopen als jullie een beetje moeilijk doen.'

6) Winsten van duurzame energie blijven in Nederland, die van fossiele energie gaan naar het buitenland

Energiebedrijven met veel fossiele productie-capaciteit zijn veelal de grote energiebedrijven. De winsten van de meeste grote energiebedrijven die in Nederland actief zijn verdwijnen naar het buitenland. Die van Eon en Essent naar Duitsland, die van Nuon naar Zweden, die van Electrabel naar België (en dan naar Frankrijk) en die van Dong naar Denemarken. Alleen de winst van Delta blijft in Nederland.  Duurzame energie-installaties zijn daarentegen vaak in handen van wat kleinere bedrijven of particulieren. Eneco, dat ook nog in handen van Nederlandse overheden is, kan met een beetje goede wil ook worden gezien als een duurzaam energiebedrijf.
Grosso modo kan dus gezegd worden dat de winsten die gemaakt worden met duurzame energie in eigen hand blijven en die van fossiele energie niet. Zo krijgen mensen de opbrengst van zonnepanelen die ze op het dak plaatsen zelf in handen. Die winsten zullen ze ook weer in Nederland aanwenden, wat een stimulans betekent voor de Nederlandse economie. Daarbij is het ook gewoon rechtvaardiger dat winsten in handen komen van kleine investeerders in plaats van in die van grote bedrijven waar het opgaat aan bonussen voor de allerrijksten, emolumenten en protserige hoofdkantoren. Deze voordelen voor de economie en voor de portemonnee van de ondernemer en de ondernemende particulier maken ook dat duurzame energie goedkoper is dan fossiele energie.

7) Duurzame energie bevordert de gemeenschapszin

Waar fossiele energie en kernenergie gepaard gaan met tweespalt, politieke conflicten en zelfs het uitbreken van oorlogen bevordert duurzame energie over het algemeen de gemeenschapszin in de wijken en buurten van Nederland. Er zijn in Nederland al honderden lokale duurzame energiebedrijven waarin mensen die gezamenlijk duurzame energie willen gaan opwekken zich verenigd hebben. Die mensen zijn bezig met elkaar, leren elkaar kennen en gaan wellicht ook weer andere dingen op touw zetten, zoals een straatfeest of een veiligheidsteam. Dit bevordert de leefbaarheid in de wijken en kan weer allerlei andere positieve gevolgen hebben, zoals minder criminaliteit, meer politieke participatie, beter beheer van het groen, etc. Enfin, een socioloog of cultureel antropoloog moet hier maar het zijne van zeggen.

8) Kennis over energieproductie neemt weer toe

Mensen die bezig zijn met duurzame energie leren veel over energie-productie en -distributie en dit is goed. De ouders kunnen dat weer overbrengen op de kinderen, zodat die straks niet meer antwoorden op de vraag waar de stroom vandaan komt: 'Uit het stopcontact'.  Kennis is macht en maakt ook onafhankelijk. Dus niet alleen wordt Nederland als geheel minder afhankelijk van de gestoorde dictators van deze wereld, de burgers worden ook minder afhankelijk van de grote onpersoonlijke energiebedrijven. Die onafhankelijkheid maakt ons ook sterker als we straks bij een klacht over zo'n energiebedrijf weer eens afgezeken worden door een studentikoze telefoonmiep of -gozer die overduidelijk helemaal van niets weet. Deze mogelijke voordelen van duurzame energie zijn van onschatbare waarde.

9) Nieuwe duurzaamheidsindustrie

Hoewel de concurrentie uit China moordend is, kan de overgang naar duurzame energie ook voor het Nederlands bedrijfsleven grote positieve gevolgen hebben. Vooral de installateurs kunnen profiteren als de Nederlandse huizen en kantoren verduurzaamd worden, bijvoorbeeld door de aanleg van zonnepanelen, zonneboilers en warmtepompen, of door de plaatsing van dubbel glas, het aanbrengen van isolatie, etc. Daarnaast is het ook zo dat er natuurlijk nog wel íets hier gemaakt kan worden. Nederland is immers ook een aantal succesvolle ketelfabrikanten rijk. En, als de hoogvliegers van het eerste uur verdwenen zijn en er wat meer down-to-earth ondernemers actief zijn geworden in de duurzaamheidsindustrie, dan kan mogelijk ook weer de productie van windmolens, zonnepanelen en wat al niet in eigen land ter hand worden genomen. Dit leidt tot extra werkgelegenheid en tot extra belastinginkomsten, zelfs als saldering voor de meter wordt mogelijk gemaakt. De belastinginkomsten uit de gaswinning dalen mogelijk iets, maar dat betekent hooguit dat de spreiding in de inkomsten over de jaren wat groter wordt (het gas raakt minder snel op).

10) Duurzame energie komt vaak neer op versobering

Verduurzaming van een samenleving komt vaak neer op versobering van de levenstijl van de leden van die samenleving. Versobering is over het algemeen iets dat geld oplevert en niet iets dat geld kost. Het is waar dat op dit moment bepaalde vormen van duurzame energie strikt genomen nog duurder zijn dan vormen van fossiele energie, als we alle bovenstaande factoren even negeren, en dat die om die reden ook gesubsidieerd worden. Maar er zijn ook talrijk veel manieren om te verduurzamen zonder dat dit tot extra kosten leidt voor de samenleving. Zet alle overbodige verlichting 's avonds uit, inclusief die langs de snelwegen, en doe dat ook thuis. Een onsje vlees in de natuurvoedingswinkel is duurder dan bij de Appie, maar iemand die naar de Appie gaat komt met kilo's overbodige en ongezonde rotzooi terug en iemand die naar de natuurvoedingszaak gaat niet. Je waterkoker laten repareren als die kapot is is niet alleen goedkoper maar ook duurzaam. Hergebruik van spullen is goed voor het milieu. Mensen die verduurzaming verengen tot datgene waar SDE-subsidie op zit, hebben een te beperkte blik. Het is een idee-fixe dat duurzaam noodzakelijkerwijs duur is. In sommige gevallen is het dat inderdaad, maar als we nu op zoek gaan naar alle gevallen waarin dat niet zo is en die tot uitvoer brengen dan zijn we al een heel eind op de goede weg.

Copyright © Geldengroen.net

Deel dit artikel

Submit to FacebookSubmit to TwitterSubmit to LinkedIn