Met meshworks, transition towns en spiral dynamics op weg naar duurzaamheid

17 december 2009 - De puzzelstukjes schoven in elkaar nadat ze de site www.hitte.nu had bezocht. Ze las artikelen van Jan van Arkel en ze ging de boeken kopen en lezen die op de site staan aangeprezen. Zo kreeg ze informatie die ze nog niet had en ging ze verbanden leggen: tussen het opraken van goedkope olie, de uitstoot van CO2 en ander broeikasgassen en de klimaatverandering. Zo kreeg Leida Schuringa een framework in haar hoofd. "Ik heb nu een kader van waaruit ik kan denken". Schuringa ging vorige week naar Kopenhagen. Niet om de officiële conferentie te bezoeken maar om iets op te bouwen op Klimaforum2009. Daar hielp ze mee bij het opzetten van '2020Climatesolutions Meshwork', in een ruimte waar mensen uit alle delen van de wereld praten over de zaken die nodig om naar een meer duurzame samenleving te gaan. Schuringa: "Er zal een tijd komen dat er crisissituaties gaan ontstaan. Hoe kun je voldoende veerkracht opbouwen om daarmee om te gaan?"

Doelgerichte netwerken
Een meshwork is een weefgetouw; een netwerk dus. Maar in tegenstelling tot de sociale netwerken als bijvoorbeeld Hyves of Linkedin is een meshwork heel doelgericht, zo legt Schuringa uit. De mensen hebben zich verbonden om iets te bereiken. Dat kan heel concreet zijn: verandering in de manier waarop in de gezondheidszorg naar mensen wordt gekeken, bijvoorbeeld. Het doel van 2020Climatesolutions Meshwork is ook heel concreet. De organisatie wil een reductie van 80% in de CO2-uitstoot in 2020. Dat is natuurlijk volstrekt onhaalbaar, dat weet Schuringa ook wel. Maar dat is expres gedaan. "De doelstelling is een magneet waar een bepaalde inhoud omheen is gecreëerd."

Briefjes aan de muur
In de zomer van dit jaar was er ook een meshwork in Brazilië, waar Schuring van een afstand ook bij betrokken was. Daar zijn mensen aan de slag gegaan met het opstellen van gebieden waar actie geboden is. Er zijn er negen geformuleerd. In Kopenhagen staan ze op briefjes die aan de groene wand van de zaal hangen. Daarom heen hangen weer briefjes waarop 'cruciale condities' staan die nodig zijn om verandering te bewerkstelligen. Mensen kunnen aanschuiven aan één van de tafels die ieder bedoeld zijn voor discussie over een bepaald gebied. Daar kunnen ze praten en ervaringen uitwisselen. Iemand uit Afrika praat met een persoon uit India die vertelt over zijn ervaringen met een biogasproject. Ook kunnen mensen hun profiel achterlaten op de computer. Zoveel mogelijk mensen in het systeem krijgen, dat is de opzet.

Alleen aandacht voor relschoppers
De bedoeling is dat alle kennis wordt opgeslagen in de computer en dat de categorieën bijgesteld wordt naar aanleiding van de discussies in Kopenhagen en de inzichten die daaruit ontstaan. "Iedereen is welkom", zo zegt Schuringa, "ook politici". Er hangt volgens haar een open sfeer. "Jong en oud; het zijn gewone mensen die met elkaar bezig zijn." De televisie heeft alleen maar aandacht voor het randgebeuren als er weer eens rellen zijn. Maar die zul je altijd hebben. Vroeger heeft Schuringa deelgenomen aan vredesdemonstraties en toen had je ook relschoppers. "Het is slechts een kleine minderheid. De meerderheid is op zijn eigen gebied bezig."

Groeiende kloof
Van de officiële conferentie krijgt Schuringa weinig mee. Het lijkt er ook weinig toe te doen. In de media woedt de discussie tussen mensen die geloven in klimaatverandering en mensen die daar twijfels over hebben. "Ik vind het niet meer interessant om daarover na te denken". Ze ziet wel de kloof tussen de voorhoede van mensen die actief zijn in Denemarken en de grote meerderheid van de mensen in bijvoorbeeld Nederland. Die kloof lijkt de laatste tijd zelfs iets groter te worden, onder meer door de uitgelekte e-mails van klimaatwetenschappers die een loopje met de waarheid nemen en de mogelijkheid dat er miljarden aan belastinggeld naar de arme landen gestuurd wordt. "Maar het bijzondere is dat 98% van de klimaatwetenschappers niet twijfelt aan de opwarming van de aarde", zo zegt Schuring."Hier zijn mensen uit India, Bangladesh en Afrika die dagelijks geconfronteerd worden met de gevolgen van klimaatverandering. Regen en droogte zijn niet meer te voorspellen. Daar komt de ontbossing bij. Dat heeft natuurlijk een andere oorzaak maar het verergert de gevolgen van klimaatverandering. Wat voor ons nog maar een dreiging is, is voor hen al een realiteit."

Transition towns en spiral dynamics
Nu twijfelt Schuringa absoluut niet meer. Ze is in Nederland actief voor het Center for Human Emergence, de organisatie van Peter Merry en anderen die de 2020climatesolutions Meshwork heeft georganiseerd. Human Emergence houdt zich bezig met nieuwe manieren van denken en handelen die nodig zijn om de wereld te veranderen. "De oude oplossingen werken niet meer; we moeten naar iets anders toe." Daarvoor wordt aangehaakt bij spiral dynamics; een analyse die ervan uitgaat dat er een ontwikkeling is in de manier waarop mensen denken en handelen. Verder is Schuringa betrokken bij de Utrechtse groep van Transtiontowns.nl en ze heeft haar eigen bedrijfje.

Kleinzoon
In die tijd dat ze leerde van de site van www.hitte.nu kreeg ze ook een kleinzoon en ze vroeg zich af in wat voor wereld die zou moeten leven. Het antwoord maakte haar niet vrolijk. "Als het gaat om veiligheid, voedsel of medicijnen nemen we geen enkel risico. Een risico van 10% dat het fout gaat wordt als heel veel ervaren. Waarom nemen we dan op het gebied van klimaat wel zo'n groot risico? Als maar 30% van wat er nu wordt voorspeld waar is, dan is het al de hoogste tijd om iets te doen", aldus Schuringa. "We moeten vooruit kijken. Er komt een tijd dat er crisissituaties gaan ontstaan. Hoe kunnen we voldoende veerkracht opbouwen om daarmee om te gaan? Hoe kunnen we anders gaan wonen, eten, etc.? Het is lastig om voor te stellen wat het betekent want het is gericht op want nog niet gaande is. Hier heeft de opwarming van de aarde nog een aangenaam tintje. Het heeft een hele tijd geduurd voordat ik de informatie kon bevatten over wat er gaat gebeuren."

Copyright © Geldengroen.net

Deel dit artikel

Submit to FacebookSubmit to TwitterSubmit to LinkedIn