Slimme meter: het wachten is op de novelle van het ministerie van EZ

27 januari 2010 - Het project om in alle Nederlandse huishoudens een zogenaamde slimme meter te plaatsen is nagenoeg stil komen te liggen nadat de Eerste Kamer begin vorig jaar een streep door de wet haalde die dit moest regelen. Het ministerie van Economische Zaken zou met een aanpassing in de wet komen (een zogenaamde novelle) om aan de wensen van de Senaat tegemoet te komen, maar die novelle is er na bijna een jaar later nog steeds niet. De verwachting is dat de minister net voor, of in de zomer met de wetsaanpassing komt. "We hopen dat die dan nog dit jaar door de twee kamers kan worden behandeld", zo zegt woordvoerder Sjoerd Marbus van de gezamenlijke netbeheerders. Want de nieuwe wet moet dan ook weer door de Tweede Kamer.

Fraude en displays
De slimme meter is een nieuwe, digitale meter voor in de meterkast die een aantal foefjes heeft die de oude meter niet heeft. Zo kan die op afstand door het energiebedrijf worden afgelezen, zodat we onze meterstanden niet meer door hoeven te geven en er geen misverstanden meer over die standen kunnen ontstaan. Verder stelt de nieuwe meter het energiebedrijf in staat om mensen die slecht betalen op afstand af te sluiten, om fraude (door bijvoorbeeld het trekken van een kabel 'om' de meter heen) makkelijker op te sporen en om de belasting van het net beter in de gaten te houden. Voor de afnemer wordt het mogelijk om met allerlei displays zijn energieverbruik beter in de gaten te houden, mocht hij daar behoefte aan hebben.

Privacy-problemen

In eerste instantie wilde het ministerie iedereen verplichten om mee te werken met de installatie van zo'n nieuwe meter in zijn huis. Daar had de Eerste Kamer echter moeite mee, nadat de Tweede Kamer de wet al had aangenomen. Mensen kunnen moeite hebben met de meter, bijvoorbeeld op grond van de schendig van privacy die er het gevolg van is. Zo is het energiebedrijf straks in staat om de meter elke vijftien minuten uit te lezen; ze kunnen dan dus precies zien of iemand thuis is of niet. En kwaadwillenden kunnen die informatie mogelijk onderscheppen. De Kamer vond die privacy-overwegingen een legitieme reden om tegen plaatsing te zijn en wilde dat de verplichting eruit zou worden gehaald. Een grootschalige 'uitrol' was al ingepland, maar die kan dus niet doorgaan.

Proeven doen
Een grootschalige 'uitrol' zou eigenlijk dit jaar van start gaan, maar die kan dus niet doorgaan. Energiebedrijven doen wel proeven hier en daar. Zo heeft Alliander in Amsterdam een honderdtal slimme meters geplaatst in het kader van het project Smart city. Die meter stelt de gebruikers in staat om bijvoorbeeld te kijken wat er gebeurt met het energieverbruik als die spaarlampen in plaats van gloeilampen gebruikt. Ook in Arnhem, Alphen aan de Rijn en Friesland heeft Alliander slimme meters geplaatst, in totaal zo'n 80.000 stuks. De netwerkbeheerder onderzoekt met de proeven hoeveel werk de plaatsing van zo'n meter is, hoeveel mensen ervoor nodig zijn, en of het bedrijf de massale plaatsing straks, als die van start kan gaan, het beste in eigen hand kan houden of dat het die beter uit kan besteden.

Onzekerheid
Het plaatsen van een order voor de productie van zoveel miljoenen meters is er echter nog niet bij. Daarvoor moet de parlementaire behandeling eerst zijn afgerond. Ook moeten de precieze specificaties waaraan de meter moet voldoen nog worden vastgesteld. Dat schijnt ook een reden te zijn voor het uitblijven van de nieuwe wet. Vraag is ook in hoeverre de specificaties van de nieuwe meter van te voren door ambtenaren moeten worden vastgelegd en in hoeverre je die precieze invulling aan de markt overlaat, waardoor bedrijven kunnen gaan schermen met allerlei nieuwigheden. Er is in ieder geval nu nog teveel onzekerheid om al tot grootschalige aanschaf van de meter over te aan, zo zegt woordvoerder Carlo van der Borgt van netbeheerder Liander (onderdeel van Alliander). Als de wetgeving in orde is kan de producent simpel middels een Europese aanbesteding worden geselecteerd. Wie dat dan precies is, doet er voor Liander niet zoveel toe.

Wachten op het draagvlak
"Netbeheerders gaan door met hun voorbereidingen, maar ze hebben goed notie genomen van de parlementaire behandeling", zo zegt Marbus. Mensen die in gebieden wonen waar een proef loopt en die de meter niet willen hebben, die krijgen hem niet. Ook zijn er mensen die al een nieuwe meter hebben maar die daar bij nader inzien moeite mee hebben. Daar wordt ook naar gekeken. Net als Liander onderzoeken ook andere netbeheerders hoe een massale uitrol het beste georganiseerd kan worden, zonder dat het tot teveel gedoe leidt. Vraag is bijvoorbeeld ook of de uitrol het beste in één keer, of in rondes kan plaatsvinden, waarbij de netbeheerder dus verschillende keren in de straat terug komt. Maar is het dan niet frustrerend dat de nieuwe wet zo lang op zich laat wachten?  "Ach", zo zegt Van der Borgt van Liander. "Het is ook niet onverstandig om te zorgen dat er draagvlak voor het project komt, om te laten zien waar we mee bezig zijn".

Kastje van Van der Hoeven
Er wordt echter door de netwerkbedrijven nog steeds uitgegaan van een massale uitrol van de slimme meter. Vraag is of dat terecht is. Hoeveel mensen zullen straks, met de nieuwe wet in de hand,  'nee' zeggen tegen het kastje van Van  der Hoeven zeggen? Als dat er net zoveel zijn als het aantal mensen dat nu nee zegt tegen het 'kastje van Camiel' (de kilometerheffing), dan zal er van een 'uitrol' geen sprake meer zijn. Er is echter een verschil met het kastje van Camiel. Ooit zal de oude meter vervangen moeten worden en dan is er simpelweg geen andere meter meer in de aanbieding dan de nieuwe slimme meter. Het is traditioneel de netbeheerder die bepaalt wanneer een oude meter vervangen moet worden; dus die kan nog wel wat schuiven met dat moment. Bij mensen die dan nog moeite hebben met bepaalde functies van het kastje, worden die functies simpelweg uitgezet.

Copyright © Geldengroen.net

Deel dit artikel

Submit to FacebookSubmit to TwitterSubmit to LinkedIn