One-million dollar question: hoe gaat Duitsland uitval centrales door Ausstieg opvangen?

30 juni 2011- Na de kernramp in Japan heeft de Duitse bondskanselier Merkel de acht oudste kerncentrales buiten gebruik laten stellen (eentje was al offline). De capaciteit van deze centrales was 8300 MW. Het gevolg is dat Duitsland van een exporterende stroomnatie een importerende stroomnatie werd. Het verschil is precies gelijk aan die 8000 MW, zo merkten verschillende sprekers op tijdens het congres 'Dutch Energy Days', dat woensdag in Amsterdam werd gehouden.

Import schoot omhoog
Ten tijde van de beslissing van Merkel schoot de import/export-balans in een paar dagen om van minus 6000 MW (export) naar plus 2000 MW. In de twee maanden daarna werd er constant zo'n 4000 MW geïmporteerd. Het meest hiervan (meer dan 4000 MW), kwam voor rekening van Frankrijk, dat dus stroom ging exporteren naar Duitsland in plaats van importeren, zo laat onder meer hoofd Trading Stephen Asplin van Vattenfall energy trading zien. Die stroom is dus, jawel, kernenergie.

Onderhoud naar achteren
De Franse kerncentrales zijn extra gaan draaien. Asplin heeft de indruk dat Frankrijk onderhoudsprogramma's voor kerncentrale om die reden naar achteren heeft verschoven. Dit kan een probleem worden later in het jaar, als centrales alsnog stil komen te liggen en als de winter koud en windstil wordt. Opvallend is overigens dat de Duitse import half juni ineens weer is ingezakt en dat er nu weer geëxporteerd wordt, dus wellicht heeft het probleem zich al opgelost.

Ontwikkeling capaciteit in Duitsland
Gebeurtenis Gevolg in MW
Kerncentrales
van het net
-8.300
In aanbouw nu,
op het net voor
eind 2012
8.000
Van het net
tot eind 2012
- 2.000
Van het net in de
komende vijf jaar
- 11.000

Andere kerncentrales
van
het net

- 12.000
Tekort - 25.000

Optellen en aftrekken
Maar in ieder geval zal er in Duitsland op de lange termijn bijgebouwd moeten worden. Konstantin Lenz van Lenz Energy rekende op het congres voor hoeveel. Het is een simpel staatje. Het vermogen van de acht kerncentrales die van het net zijn gehaald is 8.300 MW. Er zijn centrales met een totaal vermogen van 8000 MW in aanbouw, die voor eind 2012 op het net komen en er gaat nog voor 2.000 MW uit bedrijf, door normale veroudering. Het tekort in de komende jaren zal dan 2.300 MW zijn.
Verder zal er in de komende vijf jaar nog eens 11.000 MW van het net gaan aan centrales die aan het einde van de levensduur zijn. De negen andere kerncentrales die in de jaren tot en met 2022 ook nog offline zullen gaan hebben een vermogen van 12000 MW. Blijft over een tekort van 25 GW.

One-million dollar question
De grote vraag is hoe Duitsland het gat gaat opvullen. Volgens Asplin is dit de one-million dollar vraag. Voor een groot deel zal het gat moeten worden opgevuld door duurzame energie-productie. Het aandeel van duurzame stroom in Duitsland was in 2010 al 17%. In 2030 moet dat gaan stijgen naar 50% en in 2050 zelfs naar 80%, zo zijn de officiële doelen van de Bondsregering.
Een ander deel zal voor rekening moeten komen van nieuwe conventionele centrales. Probleem hierbij is de grote onzekerheid over de ontwikkeling van prijzen, waardoor niet duidelijk is of investeringen rendabel zullen zijn. Asplin merkt op dat de stijging van de spark spreads van de afgelopen maanden (door hogere stroomprijzen) niet genoeg is geweest om de centrales nu wel rendabel te maken. Daarbij komt dat ze de komende tien tot 15 jaar lage bedrijfstijden zullen hebben, zo zegt Lenz.

Non-probleem
Van de kerncentrales die nu van het net gaan liggen er vijf in Zuid-Duitsland en drie in Noord-Duitsland. De meeste windmolenparken liggen in het noorden. Gesteld wordt, vooral door Nederlandse kernenergie-fanaten die hun gelijk willen halen, dat dit tot problemen gaat leiden: de windenergie gaat zich namelijk een weg gaan zoeken naar Zuid-Duitsland, wat het net niet aan zou kunnen. Lenz ziet hier echter niet echt een probleem. En hij ziet het ook nog niet gebeuren dat de Duitse markt om die reden in tweeën wordt gehakt, iets waarover nu gedacht wordt. De politiek ziet hier niets in.
Mogelijk ziet Lens het niet als een probleem omdat er in feite niets veranderd. Windenergie wordt nu ook al altijd op het net gezet, hoe hard het ook waait, dus er zijn al mechanismen gevonden om dit in goede banen te leiden. En daarnaast vallen er dus ook in het noorden van het land drie centrales weg en is het helemaal de vraag wat en waar er wordt bijgebouwd.

Kansen voor Nederland
De Duitse uitval biedt wel mogelijkheden voor eigenaren van centrales in Nederland, zo zegt Asplin. Vattenfall zelf is aan het bouwen aan de gasgestookte centrale in de Eemshaven, een makkelijke uitvalsbasis voor uitvoer naar Duitsland. Wel zal de intraday-handel op de grens dan goed moeten gaan functioneren, zo zegt hij.
En anders zal het toch een kwestie worden van Franse kernenergie. Lenz liet een plaatje zien: met daarop de kaart van Europa. Duitsland is helemaal leeg maar overal daarom heen staat het vol met kerncentrales. Merkel zegt: 'We hebben de wereld een klein beetje veiliger gemaakt'.

Copyright © Geldengroen.net

Deel dit artikel

Submit to FacebookSubmit to TwitterSubmit to LinkedIn