Mensen willen best afval scheiden, voor geld dan

6 oktober 2011 - Gedifferentieerde tarieven invoeren voor het aanbieden van huisvuil is waarschijnlijk de beste manier om de hoeveelheid afval die huishoudens aanbieden naar beneden te brengen. Dat zeiden verschillende sprekers op de Nationale afvalconferentie, die woensdag in 's Hertogenbosch werd gehouden. Bij zo'n stelsel (in de sector Diftar genoemd) betaalt iemand elke keer dat hij een gewone container aan de straat zet, terwijl hij niet betaalt voor het aanbieden van gescheiden afval zoals plastics of papier. De gemeente Apeldoorn heeft zo'n systeem en is er heel tevreden over.

Betalen
Mensen in Apeldoorn betalen 7,50 euro per keer dat ze een grijze container met 'restafval' aan de straat zetten en ruim een euro per keer dat ze een zak in een ondergrondse containers gooien. Mensen kunnen de grote container van 240 liter inruilen voor een kleine container, waarna ze nog maar 4,38 euro per keer betalen. Daarnaast is er echter ook nog een vaste heffing, van zo'n 170 euro per jaar, enigszins afhankelijk van de grootte van het gezin. Als er geld over is aan het einde van het jaar wordt dat terug betaald. Ook wordt er gratis compost uitgedeeld. Wel moet er dan bewaking bij omdat "mensen elkaar de hersens in slaan bij het volladen van de huifkar", zo zegt wethouder Olaf Prinsen. Prinsen is enthousiast over het systeem. Het lijkt ook wel te werken, alleen zijn de kosten voor de burger toch wel hoog. Een gezin dat 20 keer een container aan de straat zet, is meer dan 300 euro per jaar kwijt.

Soorten en maten
In Vlaanderen hebben ze een soortgelijk systeem, zo merkte iemand uit België op en dat werkt daar ook goed. Dat mensen getriggerd worden door geld blijkt ook wel uit een succesvol initiatief in Pijnacker-Nootdorp. Op zes punten in de stad kunnen mensen afval als plastic, textiel, oud papier of kleine elektrische apparaten inleveren. Ze krijgen daar dan een vergoeding voor, bijvoorbeeld 25 cent voor een kilo plastic en 5 cent voor een kilo papier. Niet veel, maar kinderen kunnen er een leuke zakcent mee verdienen. Als kinderen of anderen langs de deuren gaan, ontstaat weer een beetje de situatie van vroeger toen particulieren nog langs de deur kwamen om papier in te zamelen.

Varianten
Afvalbedrijf HVC experimenteert met een iets ander systeem. Mensen in Sliedrecht en in de Noordoostpolder hebben twee bakken: een schone en een vieze bak. Al het droge afval gaat in de schone bak en al het nattige, vieze afval in de vieze bak. Het afvalbedrijf is goed in staat om de droge stoffen in de schone bak van elkaar te scheiden. Nascheiding wordt pas lastig volgens hem als alles in één bak gegooid wordt. Mensen zijn volgens adviseur duurzame ontwikkeling Wil Sierhuis van het bedrijf heel goed in staat om een onderscheid te maken tussen vieze en niet vieze spullen. Er zijn natuurlijk tal van variaties mogelijk. In ieder geval is er het besef dat je huishoudens niet moet opzadelen met meer dan drie bakken. Bij het uitdelen van de derde bak in Apeldoorn, die voor papier, waren er al mensen die de bak begonnen te weigeren.

Eeuwige discussie
De afvalbranche zelf is niet zo enthousiast over nascheiding, ook omdat er in de afgelopen jaren louter is ingezet op voorscheiding. Zo is er in Rotterdam recentelijk een installatie voor de verwerking van al het voorgesorteerde plastic geopend. Toch zijn er ook stemmen die zeggen dat nascheiding wel werkt. COO Diederik Gijsbers van Van Gansewinkel verwacht dat beide systemen naast elkaar zullen gaan ontstaan. Van Gansewinkel wil vanwege de onzekerheid hierover nog niet investeren in een installatie voor de scheiding van voorgesorteerd afval, zo zegt hij (er zijn wellicht ook andere redenen: geen geld, geen goede relatie met Nedvang, die het plastic afval inzamelt).

Ouderwets AEB
Het Amsterdamse AEB is echter helemaal niet blij met initiatieven om de afvalberg terug te brengen of om scheiding en recycling te bevorderen. Amsterdam heeft net geïnvesteerd in een grote dure verbrandingsinstallaties en die moet nu eindelijk eens zijn geld op gaan brengen. Er zijn veel problemen met de generator geweest, zodat de installatie lange tijd geen stroom heeft kunnen opwekken. Erik Kolderhof probeerde het belang van recycling te relativeren, in een paneldiscussie. Volgens hem kost recycling zoveel energie dat het energetisch rendement van verbranding hoger is.

Overcapaciteit
Volgens Sierhuis daalt door recycling de hoeveelheid restafval met 25% en kunnen ook de kosten van afvalverwerking drastisch omlaag. "Alsof je op een afvalcongres van twintig jaar geleden bent", zo zei hij naar aanleiding van de opmerkingen van Kolderhof. Er is in Nederland een groot overschot aan verbrandingscapaciteit. Dat zal nog stijgen van 1 miljoen ton naar 2 miljoen ton als gevolg van de ambitie van de regering om het aandeel recycling te verhogen van 80 naar 83%, zo zegt Gijsbers. In de komende jaren zullen er daarom volgens Sierhuis ovens gesloten worden. Dit zal waarschijnlijk de grote, relatief inefficiënte centrale van Van Gansewinkel in Rotterdam zijn, zo verwacht Sierhuis. Zelf heeft HVC recentelijk al twee verbrandingslijnen gesloten, nadat het er twee had bijgebouwd.

Slagen
Overigens was een andere opmerking van Gijsbers ook erg relevant. De grootste slagen om de afvalberg kleiner te maken zijn te maken bij het bedrijfsleven en niet zozeer bij de huishoudens.

copyright © Geldengroen.net

Deel dit artikel

Submit to FacebookSubmit to TwitterSubmit to LinkedIn