Kamer krijgt weinig gehoor bij Kamp voor eigen wensen energiebeleid

3 oktober 2013 - Minister Kamp was weinig toeschietelijk woensdagavond, tijdens een debat over het energiebeleid voor de nabije toekomst. Hij hield vrij star vast aan de voorstellen zoals die zijn neergelegd in het rapport van de SER, hoewel het vrij aannemelijk is dat een aantal van die voorstellen niet gaat werken. Er werd tijdens het debat ingezoomd op de belastingkorting van 7,5 cent voor coöperaties en op het recente onderzoekje van de ACM, waarin geconcludeerd wordt dat de sluiting van de kolencentrales niet goed is voor de consument.

Geen kartelvorming
De meeste partijen hadden de neiging om de conclusies van dit onderzoekje (van 7 pagina's) van de ACM terzijde te leggen. Voor Jan Vos van de PVDA is het onbegrijpelijk dat ACM zo weinig oog heeft gehad voor het grote publieke belang van de sluiting van de kolencentrales. Paulus Janssen van de SP wees er op dat de afspraak tussen de energiebedrijven om de vijf koleneenheden te sluiten niet valt onder mededingingswetgeving omdat het doel geen inperking van de concurrentie is. De maatregel had dan volgens hem ook niet aan ACM voorgelegd hoeven te worden. Hij vroeg zich daarnaast af of de berekeningen, die in de Kamer werden opgedreund door Stientje van Veldhoven van D66, wel klopte.

Wonderlijk
De positie die D66 innam wekte alom bevreemding. Die partij leek veel waarde te hechten aan het onderzoek van ACM en leek bijna voorstander te zijn van het openhouden van de kolencentrales. Dat was toch echt niet zo, zo verzekerde Van Veldhoven later. Niet duidelijk was waarom ze dan zoveel belang hechtte aan die uitspraak van de ACM. Mogelijk dat D66 door die uitspraak heel serieus te nemen wilde bewerkstelligen dat de Kamer meer dan tot nog toe het voortouw neemt bij het nemen van maatregelen om duurzaamheid te bevorderen en energie te besparen. Dit bleek dan uit een klein debat tussen Vos en Van Veldhoven. Van Veldhoven: "Het feit dat wij aan de polder vragen om met ideeën te komen, betekent niet dat wij onze eigen politieke verantwoordelijkheid afschuiven. Ik vind dat democratische besluiten thuishoren in dit parlement."

Einde kolen
Minister Kamp lijkt echter ook te willen vasthouden aan sluiting van de kolencentrales. En als die kolencentrales niet dicht gaan dan blijft de kolenbelasting bestaan, zo verzekerde hij Vos. Hij leek hierbij oprecht. Hij gaat zoeken naar oplossingen, zo zei hij in de Kamer. Dat kan zijn dat richtlijnen voor de ACM worden opgesteld over hoe zulke maatregelen te beoordelen. Verder gaat hij overleggen met de Europese Commissie over de mededingingsregels die ACM heeft toegepast. Ook kunnen fiscale maatregelen genomen worden: het laten bestaan van de kolenbelasting, of mogelijk een CO2-heffing voor oude centrales. Laatste mogelijkheid is om de sluiting wettelijk op te leggen, maar daartoe gaat hij liever niet over. Kamp: "Het doel blijft voor mij overeind staan: in 2016 en 2017 gaan die oude kolencentrales dicht."

Mijn roosje
Een tweede punt wat veelvuldig aan de orde kwam was natuurlijk de beroemde 'postcoderoos' en de belastingkorting voor leden van coöperaties die in zo'n postcoderoos duurzame energie opwekken. De postcoderoos wordt door iedereen als een onding ervaren. Leden van veel coöperaties komen uit een groter gebied dan een postcoderoos, het gebiedje dat begrensd wordt door drie opeenvolgende postcode-nummers. De minister wil de grenzen echter niet verruimen, bijvoorbeeld naar gemeentegrenzen. Waterkracht- en windmolenprojecten zullen hierdoor mogelijk niet opgezet kunnen worden want voor de financiering daarvan zijn meer mensen nodig dat het aantal mensen dat in een postcoderoos woont (10.000 tot 70.000, waarvan slechts een deel in duurzame energie wil investeren).

De overgang
Dus alleen zonne-energieprojecten zullen door dergelijke coöperaties opgepakt worden. Dat lijkt ook precies de bedoeling van Kamp, zo bleek uit zijn antwoorden. Hij denkt dat hij anders teveel belasting gaat mislopen. Een ander probleem is de korte periode van, in eerste instantie, vier jaar gedurende welke de leden van de coöperatie een korting van 7,5 cent op de energiebelasting krijgen. Na die vier jaar vindt een evaluatie plaats en dan kan het zijn dat de korting wordt ingetrokken. Heb je niet geïnvesteerd in een zonne-energie centrale... Kamp wil dan wel met een overgangsregeling komen. Een deel van de Kamer wil dat degenen die de komende vier jaar investeren gewoon de hele looptijd, of in ieder geval tien jaar, op die belastingkorting kunnen rekenen. Liesbeth van Tongeren van Groenlinks diende met dat doel een motie in, aan het einde van het debat.

Eeuwige net op zee
Opmerkelijk was verder dat de minister toch weer ontkende dat besloten is om Tennet een net op zee aan te laten leggen. Jansen merkte op dat er nu al vijf jaar gewacht wordt op een beslissing hieromtrent.

Hopeloos
Vraag is of het energie-akkoord echt de effecten zal hebben die er nu aan worden toegeschreven. Esther Ouwehand. "Polderen is een teken van gebrek aan leiderschap", zo zei ze. Ze haalde een citaat van de Wiarda-Beckman stichting aan, de PVDA-denktank. "Het energieakkoord toont de hopeloosheid van de duurzaamheidsdiscussie in Nederland aan. Polderen bij moeilijke problemen werkt alleen als iedereen overtuigd is van de noodzaak tot veranderen. Dat is nu niet het geval. Dan wordt er gepolderd met tegenzin."

Spijker, kop, raak
Het grote probleem met polderen is volgens Ouwehand dat de indruk wordt gewekt alsof alle belangen even belangrijk zijn. Maar dat is niet zo. Het belang van een gezonde aarde overstijgt dat van de energie-intensieve industrie of dat van de energiebedrijf. Een leider moet dan zeggen: 'Ik overzie alle belangen maar ik weet wel welk belang bovenaan moet staan, en daar ga ik voor', zo zei Ouwehand. En dit sluit dan weer heel goed aan bij het betoog van Van Veldhoven dat de politiek de regie verder moet nemen in het ontwerp van het energiebeleid. "Beslissingen over energiebeleid horen niet thuis in het ledenparlement van de FNV". 'U bent de baas', zo zei Kamp nog tegen het Parlement in antwoord op een vraag daarover, maar nergens bleek uit dat hij dat ook echt vindt.

Hier nog een aantal opinie-stukken over het SER-overleg:
Duurzame energie-beweging moet voet bij stuk houden: beter geen akkoord dan een slecht akkoord

Hoe de slag om een duurzaam Nederland verzandde in de achterafkamertjes van het SER-gebouw

Copyright © Geldengroen.net

Deel dit artikel

Submit to FacebookSubmit to TwitterSubmit to LinkedIn