Weg met de gehate boeterente, banken mogen alleen werkelijke kosten in rekening brengen bij oversluiten hypotheekleningen

8 september 2016 - De rente daalt en daalt maar. Veel mensen met een hypotheeklening zien dit met lede ogen aan. Zij hebben hun rente vastgezet en profiteren niet van de lage rente. Ze kunnen hun lening oversluiten. Maar dan betalen ze een 'boeterente'. Maar er is nu goed nieuws. Banken mogen alleen de werkelijke kosten in rekening brengen als iemand extra aflost of als iemand zijn hypotheek oversluit.

Lede ogen
Mensen hebben verschillende mogelijkheden om hun hypotheeklasten omlaag te brengen. Ze kunnen extra aflossen. Vaak mag volgens het contract tot 10% of 20% van het oorspronkelijke leenbedrag gratis afgelost worden. Als ze meer willen aflossen betalen ze een boete. Een meer radicalere optie is het zogenaamde oversluiten. Oversluiten kan ook gezien worden als een extra aflossing. Je neemt een nieuwe hypotheeklening en lost daarmee de oude af. De rente van de nieuwe lening is lager dan die van de oude, zodat de lasten omlaag gaan. Maar dit gaat niet zomaar. Mensen betalen dan een boete. Mensen willen een bestaand contract, waar ze hun handtekening onder gezet hebben, openbreken, zo redeneren de banken. Niet geheel onterecht.

Versoepeling
Toch wordt het nu makkelijker om extra af te lossen. Dat heeft te maken met een nieuwe Europese richtlijn die in de zomer in Nederlandse wetgeving is omgezet. De Europese Commissie wil blijkbaar stimuleren dat mensen extra aflossen. En daarom mag er geen boete meer in rekening worden gebracht. De 'boeterente' mag dus ook niet meer zo heten. Banken mogen alleen het 'financieel nadeel' in rekening brengen.
De richtlijn geldt alleen voor nieuwe hypotheken, maar de omzetting in Nederlandse wet- en regelgeving is zodanig dat de regels in Nederland ook voor bestaande hypotheekleningen gelden. Dus ook mensen met een bestaande lening hoeven niet meer te betalen dan werkelijke kosten van de bank, bij extra aflossingen en bij oversluiten.

Elk voordeel heeft zijn nadeel
Vraag is echter of er veel verandert. Banken zullen zeggen dat ze al de werkelijke kosten in rekening brengen. De boeterente wordt namelijk veelal bepaald op basis van het verschil tussen de oude en de nieuwe rente. Een voorbeeld: Stel, iemand heeft een lening van 200.000 euro met een rente van 5% en de rente staat nog voor drie jaar vast. Hij wil die omzetten in een lening met een rente van 2% voor tien jaar vast.  Dan redeneert de bank dat hij drie jaar lang 3% van de lening misloopt, ofwel in totaal 18.000 euro (3 maal 6.000 euro). Dit bedrag wil de bank hebben ter compensatie. Er zullen mogelijk nog extra administratieve kosten in rekening worden gebracht. Maar dit lijkt toch een aardig onderbouwing te zijn van het financieel nadeel. Als de banken dit blijven doen verandert er niet veel.

Adviseursdingetje
Dit voorbeeld laat ook zien dat men vaak te positief is over oversluiten. Het voordeel voor de klant wordt namelijk precies afgeroomd en mogelijk komen er nog allerlei administratieve kosten bij. Dit geldt ook voor rentemiddeling. Hierbij worden de kosten van het oversluiten niet in één keer in rekening gebracht, maar ze worden verwerkt in de nieuwe rentetarieven. Het nieuwe rentetarief is dan in het voorbeeld hierboven bijvoorbeeld 2,2% in plaats van 2%.
Het is ook niets voor niets dat de Consumentenbond negatief is over de verschijnselen boeterente en rentemiddeling. Waarschijnlijk is oversluiten vooral een 'adviseursdingetje'; die verdienen extra geld en die zijn vaak overdreven positief over de mogelijkheid tot oversluiten. Een reden om het toch te doen zou kunnen zijn dat je nu de lening tegen een lage rente voor tien jaar vast kan zetten, terwijl als je nog drie jaar wacht de rente mogelijk weer hoger is.

Transparantie
Er verandert dus waarschijnlijk weinig. Maar mogelijk dat er banken waren die stiekem veel meer dan het financieel nadeel in rekening brachten. Dan kan de consument wel profiteren van de nieuwe regels. En het wordt allemaal wat doorzichtiger als het goed is. Volgens de nieuwe richtlijn moeten de financiers de kosten die ze in rekening brengen kunnen onderbouwen en de klanten op de hoogte stellen van die onderbouwing. Met name dat laatste is een "opvallend nieuw onderdeel", zo zegt Vereniging Eigen Huis, omdat de boeteberekening tot nu toe een ‘black box’ was. En het woordje 'boeterente' verdwijnt. Dat is op zich al ook een voordeel!

 

Jurgen Sweegers
Kenniscentrum Geldengroen.net
Copyright © Geldengroen.net

Deel dit artikel

Submit to FacebookSubmit to TwitterSubmit to LinkedIn