In Leidsche Rijn wordt regenwater met zandfilters gereinigd en meteen geloosd

3 september 2009 - De gemeente Utrecht en Hoogheemraadschap De Stichtse Rijnlanden hebben in de nieuwe wijk Leidsche Rijn een proef gedaan met de aanleg van zandfilters om wegstromend hemelwater te zuiveren. Dit water wordt niet meer afgevoerd via het riool maar wordt na zuivering op het oppervlaktewater geloosd. Hierdoor wordt de rioolzuiveringswater in de omgeving minder belast en omdat regenwater relatief schoon is kan dat ook.

In de prijzen
Toch is enige mate van zuivering wel gewenst, bijvoorbeeld omdat regenwater dat van de weg spoelt vervuilingen van het verkeer meevoert. Het proefproject bestond eruit dat er een aantal zandfilters zijn aangelegd waar het water doorheen stroom voordat het geloosd wordt. Het project, dat Life-subsidie heeft ontvangen heeft van de Europese Commissie een prijs gekregen als één van de zestien beste Life-projecten van 2008. Life is het subsidieprogramma voor duurzame milieuprojecten.

Autowasplaatsen
Behalve de zandfilters zijn er andere voorzieningen in de wijk om het water te zuiveren. Zo zijn er al zogenaamde Wadi's waar het regenwater doorheen gaat. Wadi's zijn brede, ondiepe greppels, gevuld met een humuslaag. Ze zien er vaak uit als langgerekte of kleinere grasveldjes, die voor een groot deel wat verdiept zijn aangelegd. Onder het gras zitten kleikorrels of speciale korven, die ingepakt zijn in een waterdoorlatende doek. Zo wordt het water gefilterd voordat het verder de grond in zakt. De waterbeheerders hebben er echter voor gezorgd dat niet al het afstromend water in die wadi's terecht komt. Zo komt het water afkomstig van drukke straten, grote parkeerterreinen, hondenuitlaatplaatse en autowasplaatsen via de riolering wel terecht in de rioolwaterzuiveringsinstallatie in het noorden van de wijk.

Kwaliteit nog onvoldoende
Ondanks de Wadi's was de kwaliteit van het oppervlaktewater onvoldoende, zo constateerde de betrokken partijen. Dat komt omdat de wadi’s relatief vooraan in de pijplijn liggen terwijl er naderhand op weg naar het oppervlaktewater ook nog veel vervuilingen in terecht komen. Met name het fosfaat van de landbouw die in dat gebied zat is een probleem. Vandaar de proef met de zandfilters. Het veld met de proeffilters bestaat uit twaalf kleine (170 vierkante meter) en één groot filter (2.200 vierkante meter). Een filter bestaat uit een laag zand van een meter dik, waar ijzer en kalk aan is toegevoegd. Fosfaten binden zich aan het ijzer. In eerste instantie was het de bedoeling om rietfilters te plaatsen. Maar omdat die veel ruimte in beslag nemen is gekozen voor zandfilters, ondanks het feit dat ze duurder in aanleg zijn en dat ze het stikstof er minder goed uithalen. Het is uitzonderlijk dat zandfilters op zo'n grote schaal worden toegepast voor de zuivering van oppervlaktewater. Meestal vervullen ze hun reinigende taak op een rioolwaterzuiveringsinstallatie.

Goede resultaten
De resultaten zijn goed, zo vertelde Cas Verhoeven hoofd stedelijke waterinstallaties bij de gemeente Utrecht eerder tegen Waterforum. De concentratie van fosfaten daalt van ongeveer 0,3 milligram per liter naar 0,05 milligram per liter. "Dat is nog beter dan verwacht en vergelijkbaar met drie korrels zout in een badkuip", zo zei Verhoeven. Door die goede resultaten is besloten om een definitief zandfilter aan te leggen. Die krijgen een grootte van 6 hectare. Eigenlijk zou de aanleg in 2009 starten maar omdat de aanleg van de wijk zelf vertraagd is, is het plan nu om te starten in 2010. Uiteindelijk komen er in de wijk bijna 80.000 mensen te wonen; ongeveer de helft van de nieuwbouw is nu gerealiseerd. Ook bestaat het project uit bedrijventerreinen. Onbekend is nog wat de invloed op het bouwtempo van de huidige economische recessie is.

Hopen op subsidie
Het nieuwe zandfilter zal een oppervlakte van 6 hectare beslaan, zo vertelt Michael de Burger van het Hoogheemraadschap De Stichtse Rijnlanden, beheerder van het water in de nieuwe wijk.  Er komen twaalf bakken; die zullen ieder om de beurt gedurende een uur gevuld worden. Het water zakt dan in het volgende uur door het zand. Iedere bak wordt twee keer per dag ingeschakeld. De capaciteit bedraagt 200 liter per seconde. Er zullen tijden zijn dat er meer water van de nieuwbouwwijk afkomt, maar dat wordt dan direct in het oppervlaktewater geloosd. Het water hoeft ook weer niet te dun te worden. Na dertig jaar zijn de 'zandbakken' uitgewerkt. Het filter wordt aangelegd in de ecologische zone. Tussen de bakken kunnen de mensen lopen. De Stichtse Rijnlanden hoopt nog een subsidie van 1,75 miljoen euro te krijgen voor het project. De totale kosten zullen ongeveer 3,5 miljoen bedragen.

copyright © Geldengroen.net

Deel dit artikel

Submit to FacebookSubmit to TwitterSubmit to LinkedIn