Rechters buigen zich voor eerste keer over ingewikkelde L-den en L-night normen

12 oktober 2011 - Maandag en dinsdag werden de bezwaren tegen de bouw van het windmolenpark in de Noordoostpolder behandeld bij de Raad van State. Maandag kwamen aspecten rond het milieu, het nut en de noodzaak en mogelijke alternatieven aan de orde en dinsdag ging het over mogelijke geluids- en lichtoverlast en over de stabiliteit van de dijken en het ontstaan van kwel. Voor de eerste keer bogen rechters zich over de nieuwe normen voor geluidsoverlast, L-den en L-night, en in zoverre kan het een belangrijk proces worden. Aangezien het kabinet de bouw van veel windmolenparken op land wil gaan faciliteren, zullen de woorden L-den en L-night nog vaak vallen in de raadszaal aan de Kneuterdijk in Den Haag.

Verwarring
De discussies over L-den en L-night dinsdag in de raadszaal waren vergelijkbaar met die van een paar jaar geleden in de Tweede Kamer. Een Babylonische spraakverwarring is al gauw het gevolg. Voorstanders van windenergie zijn voor de nieuwe normen en tegenstanders zijn tegen. Dat is niet gek, want de normen zijn een versoepeling ten opzichte van de oude normen. L-den is namelijk een gemiddelde door het jaar heen. Gemiddeld genomen mag de geluidsoverlast niet boven de 47 dB komen. Dus als er de molens de helft van het jaar stil staan en de andere helft een geluid van 98 dB veroorzaken is het goed. Wel is het zo dat geluid 's avonds en 's nachts zwaarder telt dan dat van overdag. Voor de avond wordt er 5 dB bij opgeteld en voor de nacht 10 dB. Op verzoek van de Tweede Kamer is er nog een aparte norm voor de nacht gekomen: L-night. Ambtenaren zeggen dat uit de L-den norm automatisch volgt dat men zich aan de L-night norm (maximaal 41 dB) houdt. Tegenstanders van het park ontkenden dat; ze zeggen dat er met cijfers gemanipuleerd is om tot die conclusie te komen.

Om de hete brei
De normen worden in ieder geval soepeler. Het wordt makkelijker om windmolens te bouwen en dat was ook de onderliggende reden om tot de fabricage van die nieuwe normen over te gaan. Probleem is echter dat niemand dat wil toegeven, en daar ontstaat veel van de verwarring door. Ambtenaren, ministers en politici wringen zich in allerlei bochten om maar niet te hoeven toegeven dat de overlast in de nieuwe situatie incidenteel een stuk hoger kan zijn dan vroeger. De geluidsoverlast zal maximaal 47 dB zijn, zo zeiden ambtenaren van het ministerie dinsdag ook weer, wat dus niet waar is. Op het moment dat doorgevraagd wordt stappen ze over op een andere redenatie. 'Maximaal 9% van de bevolking zou bij die norm overlast ervaren', zo zou dan uit één of ander onderzoek blijken. "Ernstige overlast", zo verbeterde iemand de ambtenaar. Een ander veelgehoord argument: De nieuwe normen correleren het beste met de mate waarin de burger overlast ervaart. Ze zeggen daarmee dus dat de burger pieken in geluidsoverlast niet zo erg vindt, zolang die maar gevolgd worden door dalen. Vraag is of dat waar is.

Geluidsdoosje
Zoals Paulus Jansen van de SP altijd al in de Kamer zei: 'Ben nu eerlijk over die nieuwe normen, want op deze manier ondergraaft de regering het draagvlak voor windenergie op land alleen maar.' Probleem is ook dat de nieuwe normen niet te toetsen zijn door bewoners. De bedoeling is dat de geluidsniveaus bij elkaar worden opgeteld naarmate het jaar vordert en dat als, bijvoorbeeld in november, het 'doosje' vol is de molens worden uitgezet. "Met de kerst eindelijk rust", zo zei de rechter. Omdat niemand kan controleren of het geluidsniveau al dan niet wordt overschreden is het de vraag of de molens echt uitgezet worden. Bovendien is het niet vast te stellen van waar het geluid, van welke molen of molens, dan precies afkomstig is, zo zei een bewoner. "Vroeger riep ik iemand met een geluidsmeter", zo zei hij, "maar hoe ga ik dat in de toekomst doen?" "Hebben bewoners toegang tot de meetgegevens?", zo vroeg de rechter zich af. Het antwoord van de ambtenaren, die namens de minister spraken, was onduidelijk.

Berekenen is weten
En tot overmaat van ramp, voor bewoners dan, worden die geluidsniveaus niet echt gemeten, maar min of meer berekend. Ambtenaren rekenen op basis van de productie van een windmolen uit wat de geluidsoverlast moet zijn geweest. De windmolen zelf is dus eigenlijk de geluidsmeter. Dan is het dus de vraag hoeveel geluid een molen maakt bij een bepaalde windsnelheid. Die vraag wordt beantwoord op basis van gegevens die worden aangeleverd door de fabrikant van de molens, zo leek het dinsdag. Niet erg objectief dus. We kregen de indruk dat er alleen incidenteel daadwerkelijk bij de molens gemeten gaat worden.

Bootjes
Aan de andere kant: hoe opportunistisch de argumentatie van tegenstanders van het park is bleek wel uit de opmerking van een boer, die aan de dijk bij Urk woont. Door het windmolenpark zou hij de bootjes op het IJsselmeer niet meer horen. " U pleit voor hardere scheepsmotoren" , zo zei de rechter gevat.

Slechts voor enkele woningen onaanvaardbaar
De rechters leken het wel deels, maar niet helemaal te begrijpen. Jurist Martha Pasterkamp, die zich inzet voor de actiegroep 'Urk Briest', had echter wel de indruk dat de tegenstanders de rechters aan het denken hadden gezet. Ze waren bijvoorbeeld verbaasd dat het hier ging om een jaargemiddelde in plaats van een daggemiddelde. De rechters wekten verder de indruk dat ze de rechtsgeldigheid van de nieuwe normen, die zijn vastgelegd in een AMVB wel eens zouden willen gaan toetsen. Niet duidelijk is dan waaraan. Maar waar de rechter moeite mee had was met een opmerking van de minister, die dinsdag herhaald werd, dat het park 'slechts' voor enkele bewoners tot onaanvaardbare overlast zou leiden. 'Onaanvaardbaar is onaanvaardbaar', zo zei de rechter met zoveel woorden. Een extra moeilijkheid in dit geval is ook nog dat het Rijksinpassingsplan eind 2010 is getekend, net voordat de nieuwe normen van kracht werden (per 1 januari 2011). In de vergunningen die voor het park zijn afgegeven zijn aparte normen opgenomen. Men was het er over het algemeen wel mee eens dat die laatste normen zijn vervallen. Maar vraag is of er dan in de vergunning nieuwe normen moeten worden opgenomen.

Spielerei
Dit laatste was echter vooral Spielerei voor de rechters; erg relevant is het allemaal niet. Temeer omdat de normen in de bestaande vergunning precies hetzelfde bleken te zijn dan de nieuwe normen van de nieuwe AMVB, zo begrepen wij althans naar aanleiding van opmerkingen van iemand van de provincie. Het is iedereen verder volstrekt onduidelijk waarom de minister een paar weken voordat een nieuwe regeling voor geluid voor windmolenparken van kracht gaat, belangrijke stukken ondertekent voor de bouw van het grootste windmolenpark van Nederland.

Wordt vervolgd

Copyright © Energieenwater.net

Deel dit artikel

Submit to FacebookSubmit to TwitterSubmit to LinkedIn