Lochem Energie van start zonder subsidie, maar met fondsen, salderingsdrang en sterke wil

8 november 2011 - Bij Groenlinks raadslid Tonnie Tekelenburg zijn dinsdagochtend zonnepanelen op het dak geïnstalleerd. Na een paar duur draaien hadden ze een half kWh geproduceerd, ondanks het sombere weer. De panelen van Tekelenburg zijn onderdeel van een eerste proef voor 15 huishoudens van Lochem Energie, een energiebedrijf dat eerder dit jaar is opgericht. Na 1 januari 2011 zullen zonnepanelen voor alle huishoudens beschikbaar worden gesteld, zo is de bedoeling. Ook de tuin van duurzaamheidsgoeroe Ruud Koornstra, die op Lochems grondgebied ligt, moet er dan aan geloven.

Uit de kosten
Voor de installatie van de panelen zijn twee bedrijven in de arm genomen: Atama Solar systems en New Energy Systems, niet uit Lochem maar wel zo'n beetje uit de buurt (Elst). Op die manier wil het energiebedrijf de bewoners 'ontzorgen', zo vertelt Tekelenburg tegen Energieenwater.net. "Niets ten nadele van initiatieven als 'Wij willen zon', maar iemand moet wel een beetje een knutselaar zijn wil hij in staat zijn om de panelen zelf op het dak te kunnen leggen." Inwoners van Lochem kunnen via de installateurs ook een lening aanvragen voor financiering van de panelen. Tekelenburg heeft de panelen zelf betaald. Voor een bedrag van 9500 euro, inclusief BTW en installatie, heeft hij 4400 wattpiek op zijn dak liggen, waarmee hij zo'n 4000 kWh per jaar gaat produceren. Ofwel: ongeveer 2,5 euro om jaarlijks een kWh te kunnen produceren. In tien jaar is hij dan uit de kosten, bij een prijs van 25 cent per kWh.

Geen peanuts
De klapper in Lochem moet komen van drie collectieve projecten die nu in de steigers staan. Het eerste is een onderzoeksproject rond slimme meters samen met netwerkbeheerder Liander en de Universiteit van Twente. Met dit project kunnen maximaal 100 huishoudens van zonne-energie voorzien worden. Of het doorgaat is nog onzeker: het staat op plek 11 van een lijst met ingediende voorstellen terwijl het op plek 10 moet zien te komen. Op 5 december is de uitslag. "Dat zou een mooi Sinterklaaskado zijn", aldus Tekelenburg. Daarnaast stelt Ruud Koornstra zijn tuin ter beschikking voor de aanleg van een groot aantal zonnepanelen, waarmee zo'n 500 huishoudens van zonne-energie kunnen worden voorzien. Koornstra heeft hiervoor ooit de prijs P'nuts gewonnen, en hij vindt dat hij zijn belofte moet nakomen.

Real time saldering
Het derde project is een project waarmee productie en consumptie real time aan elkaar gekoppeld worden. Duurzame initiator Qurrent is hierbij betrokken. Dat zijn projecten waar de zonnepanelen niet op het dak van de bewoners staan, maar op bijvoorbeeld gemeentedaken of energietuinen. Vóór de meter dus, waarmee ook het bekende probleem van saldering weer om de hoek komt kijken. Mogen de deelnemers van Lochem Energie de opgewekte stroom wel of niet aftrekken van het eigen verbruik? In het eerste geval krijgen ze feitelijk 22 cent per kWh voor de opgewekte stroom, in het tweede geval slechts 5 cent of zo. De mensen van Lochem Energie bewegen hemel en aarde om constructies te verzinnen waarbij de stroom mag worden afgetrokken van het eigen verbruik.

Hemel en aarde
Anja van Niersen van Liander deed tijdens het congres Sunday al een doekje open over hoe dat mogelijk kan. De panelen in het veld worden gekoppeld aan specifieke huishoudens, waarna de productie van de panelen in mindering wordt gebracht van het verbruik van die families. Slimme meters zijn daarbij een noodzakelijke voorwaarde, zo zegt Tekelenburg. Liander is ze aan het ontwikkelen, en Qurrent heeft de Qbox. Vraag is nog steeds of het ministerie van Financiën, dat op deze manier energiebelasting en BTW misloopt, hiermee akkoord gaat. De laatste tijd lijkt de houding van regering ten opzichte van duurzame belastingvoordelen eerder negatiever dan positiever te worden. Bij het tweede project neemt Liander de risico's van een mogelijke naheffing door het ministerie op zich. Bij het derde project, waarbij stroom alleen wordt afgetrokken van het eigen verbruik als er op dat moment ook echt stroom verbruikt wordt, is volgens Tekelenburg geen sprake van saldering. Vraag is of de overheid dat ook zo ziet.

Eigen varkens stinken niet
Naar andere vormen van duurzame energie-opwekking wordt ook gekeken. Zo onderzoekt Lochem Energie de mogelijkheden van plaatsing van windmolens, in samenwerking met het stedendriehoek van Deventer, Zutphen en Apeldoorn (waar Lochem vlakbij ligt). Een werkgroep is van start gegaan. Getracht wordt daarbij om middels een uitgekiend marketing- en communicatieplan bij voorbaat draagvlak bij de bewoners te creëren, zodat die straks niet massaal te hoop lopen bij de Raad van State, zoals bij andere windenergieprojecten in het land. Centraal daarbij staat dat bewoners profiteren van de windmolens. Dat kan bijvoorbeeld door een deel van de opbrengst van het energiebedrijf door te sluizen naar dorpsraden en buurtschappen, die in Lochem actief zijn. Die kunnen dan bijvoorbeeld een bijdrage voor de aanleg van een speeltuin of het onderhoud aan het groen tegemoet zien. "De eigen varkens stinken niet", is de gedachte die moet maken dat deze strategie een succes wordt.

Overheidsfondsen in plaats van subsidies
"Behalve een landschappelijk design is derhalve ook een financieel design nodig", zo zegt Tekelenburg. Onder Lochem Energie komen verenigingen te hangen als bijvoorbeeld de Almense Duurzame Energiemaatschappij of die van Kleindochteren, twee gehuchten in de gemeente. De bedoeling is dat de stroom van Lochem Energie voor de deelnemende huishoudens goedkoper is dan die van het normale energiebedrijf en dat er nog bijvoorbeeld een cent per kWh wordt uitgekeerd aan de dorpsraden en buurtschappen. Dat zou voor een huishouden dan neerkomen op zo'n 35 euro per jaar. Het energiebedrijf is nog op zoek naar manieren om de collectieve projecten gefinancierd te krijgen. Er wordt aan gedacht om aanspraak te maken op langjarige leningen uit 'revolverende fondsen' van de provincie Gelderland. "Het is beter geld te lenen onder gunstige voorwaarden en saldering te regelen dan te moeten wachten op subsidie", zo besluit Tekelenburg.

Copyright © Geldengroen.net

Deel dit artikel

Submit to FacebookSubmit to TwitterSubmit to LinkedIn