Tijd van energieleverende coöperatie is wel zo'n beetje voorbij

21 juni 2013 - Het enthousiasme over energiecoöperaties is groot. Volop wordt er gesproken, geschreven en getwitterd over alle initiatieven, met als teneur dat het ontstaan van al die coöperaties fantastisch is. Terecht. Het is mooi dat mensen het heft in eigen hand nemen en er zullen ongetwijfeld veel nieuwe duurzame projecten uit voortkomen. Tegelijkertijd is de tijd van de coöperaties als energieleverancier wel zo'n beetje voorbij. Let's face it.

 

Complex
Ondanks alle ophef zijn is het aantal nieuwe coöperaties beperkt: minder dan tien waarschijnlijk. Veel minder dan de duurzaamheidsgoeroes ons willen doen geloven. De nieuwe coöperaties wilden duurzame energie-projecten opzetten. Om een inkomstenstroom op gang te brengen gingen ze ook gas en stroom leveren. Daarvoor is een vergunning nodig, een complexe zaak. Een aantal werd daarom wederverkoper van een gevestigde partij met vergunning en een aantal sloot zich aan bij Trianel, onder de noemer van white label.

Stoppen of doorgaan
Trianel ging failliet en white labels werden verboden door de ACM. De keuze werd: stoppen met energie leveren, zelf een vergunning bemachtigen of ook wederverkoper worden. NHEC stopte (met leveren). Een bedrijf als Adam Houten werd wederverkoper. Grunneger Power maakte deze week duidelijk aan klanten een wederverkoper van Sepa te zijn. Het aantal lokale energie-coöperaties dat daadwerkelijk op dit moment beschikt over een leveringsvergunning is daarmee nihil. Natuurlijk een aantal initiatieven is nog bezig om een leveringsvergunning te krijgen, waaronder Texel Energie en Grunneger Power, samen met andere coöperaties en organisaties. Vraag is of het ze gaat lukken.

Complex
In ieder geval zullen er waarschijnlijk geen nieuwe coöperaties meer ontstaan die zelf een vergunning gaan aanvragen. De eisen die gesteld worden zijn te hoog en de energiemarkt is te complex, zeker voor een groep vrijwilligers waar coöperaties vaak op draaien. Energie inkopen, klanten-administratie, reconciliatie, transportkosten innen namens de netbeheerders; alles moet op orde zijn. Elke klant die een coöperatie binnen haalt is zo'n beetje een uitzondering, en vergt uren aan administratie. Om een voorbeeld te geven: een nieuwe leverancier moet afspraken maken met alle netbeheerders om de transportkosten, die in elke regio anders zijn, te kunnen innen, waarbij netbeheerders ook niet echt meewerken.

Kat of hond
Het einde van de energieleverende coöperatie is daarmee wel nabij. Je kunt het ook anders zeggen; de grote gevestigde energiebedrijven met hun gestandaardiseerde administratie en onpersoonlijke klantenbenadering hebben het pleit gewonnen. Het is net als vroeger onmogelijk om te kiezen voor een klein lokaal, echt onafhankelijk, energiebedrijf. Het is weer: door de kat of door de hond gebeten worden. We komen allemaal terecht bij de grote jongens.

Mooie projecten
Dat wil niet zeggen dat de coöperatie ophoudt te bestaan of dat de verduurzaming hiermee een halt wordt toegeroepen. Coöperaties blijven. Ze zullen zich richten op het optrekken van duurzame energieprojecten en op het wederverkopen van de energie van een ander. En ook de verduurzaming zal doorgaan. Er zullen nog vele mooie duurzame projecten opgestart worden. En dat is goed en iedereen moet er ook vooral mee doorgaan.

Mooi geweest
Toch zijn er wel duidelijke signalen dat ook de rol van coöperaties in het optuigen van duurzame productieprojecten ten einde komt. Verduurzaming wordt weer meer en meer iets van de grote energiebedrijven en van bedrijven en organisaties die zelf iets gaan doen. We hoeven ook geen illusies te hebben over de huidige regering. Dat is gewoon een 'grote-bedrijven' regering.  De grote bedrijven zullen straks, als het SER-advies uitkomt, aan het langste eind trekken; zij kunnen straks windmolenparken op zee gaan oprichten. Kleine initiatieven zullen het lastiger krijgen, onder meer omdat saldering om zeep geholpen wordt of kapot gereguleerd wordt. Andere subsidies worden afgebouwd. Het is mooi voor zolang het duurt. We dachten even dat het echt werkelijkheid zou worden.

Jurgen Sweegers

Copyright © Geldengroen.net

Deel dit artikel

Submit to FacebookSubmit to TwitterSubmit to LinkedIn