Hernieuwde discussie kernenergie heeft niets met Kioto te maken

17 februari 2005 - Veel kranten, binnenlands en buitenlands, hebben vandaag artikelen over kernenergie, het openhouden of sluiten van de Nederlandse kerncentrale Borssele en het eventueel bouwen van een nieuwe kerncentrale. Waar de plotselinge interesse van de Nederlandse media en de politiek voor het onderwerp vandaan komt, is niet helemaal duidelijk.

De aanleiding is wel bekend. Minister Bot van Buitenlandse Zaken sprak zich afgelopen maandag enigszins positief over kernenergie uit en vervolgens voelden allerlei andere ministers en politici zich genoodzaakt te reageren, waarschijnlijk daartoe aangespoord door journalisten die dan 'belrondjes' gaan maken. Staatssecretaris Van Geel van Milieu zei dat hij onder stringente voorwaarden Borssele langer wil openhouden.

Bedacht moet worden dat het kabinet meer dan voorheen met één mond probeert te spreken na recente incidenten waarbij ministers elkaar in het openbaar afvielen. Dus de vraag is welke waarde er aan de woorden van Van Geel moet worden gehecht. Minister Brinkhorst van Economische Zaken, de minister die er 'het meest' over gaat, herhaalde in ieder geval zijn standpunt dat dit kabinet geen beslissingen meer neemt over kernenergie, maar dit mocht niet baten. De beer was los.

Feit is dat de wederopstanding van kernenergie natuurlijk al jaren aan de gang is. Blijkbaar is nu het moment dat de discussie van onder de oppervlakte naar boven komt en in de volle openheid gevoerd kan worden. Wat er wellicht mee te maken heeft is dat de herinneringen aan de ramp in Tsjernobyl in 1986 weer voldoende ver zijn weggezakt. Ook lijkt de milieubeweging -die tegen kernenergie is - aan macht en gezag te hebben ingeboet, hoewel nog steeds veel Nederlanders met het milieu begaan lijken te zijn.

Vaak wordt ook het verdrag van Kioto genoemd als oorzaak voor de wederopstanding van kernenergie. Maar waarschijnlijk heeft dit er weinig mee te maken. Natuurlijk: volgens dit verdrag, dat gisteren in werking is getreden, moeten landen hun CO2-uitstoot terugdringen en vervanging van conventionele centrales door kerncentrales is een van de middelen.

Maar er zijn andere manieren om CO2-vrij elektriciteit op te wekken (met wind, zon en water). Al jaren zijn overheden bezig om die duurzame vormen van opwekking, met het oog op het milieu, tot ontwikkeling te brengen. Is dat nu ineens van de baan? En is er daarom behoefte aan een kerncentrale?

De nadelen van met name windenergie zijn de laatste jaren wel wat meer naar de oppervlakte gekomen. En, natuurlijk, het bouwen van windmolenparken op zee kost veel geld, maar het bouwen van nieuwe kerncentrales kost minstens evenveel geld. Het is overigens maar de vraag of, gezien alle plannen in Nederland voor investeringen in opwekkingscapaciteit, een nieuwe kerncentrale überhaupt wel nodig is.

Ook andere initiatieven zijn in gang gezet om de CO2-uitstoot terug te dringen. Zo is daar het Europese emissiestelsel, dat begin dit jaar van kracht is geworden en vervuilende bedrijven dwingt om onder een bepaald uitstootniveau te komen of anders emissierechten te kopen op de markt. Verder zetten overheid en bedrijfsleven stevig in op de ontwikkeling van nieuwe technieken, zoals waterstof in combinatie met een brandstofcel als brandstof voor voertuigen en stroomgeneratoren en biodiesels voor voertuigen.

Opvallend genoeg zijn de voorstanders van kernenergie vaak ook degene die het hardst roepen dat Kioto en het emissiestelsel geen zin hebben en dat die emissieplafonds best wel wat kunnen worden opgerekt. Als die voorstanders van kernenergie dan zo begaan zijn met de CO2-uitstoot, zouden ze zich ook wel wat meer voor Kioto kunnen inzetten.

Daar hoor je minister Bot van Buitenlandse Zaken echter niet over. Wel heeft hij het over het verminderen van de afhankelijkheid van Nederland van producenten van olie en gas. Maar dat argument -vermindering van afhankelijkheid van het buitenland - te duiden als een krampachtige reflex van oude heren die de Koude Oorlog nog bewust hebben meegemaakt- heeft niet veel met het milieu te maken.

Er zijn natuurlijk ook talrijke andere manieren, behalve doorgaan op de ingeslagen weg, om de CO2-uitstoot naar beneden te brengen. Om te beginnen kan de transportsector, inclusief de vliegtuigmaatschappijen, onder het emissiestelsel gebracht worden. De overheid zou meer haar best kunnen doen om hybride auto's te stimuleren.

Dus om die uitstoot terug te dringen zijn kerncentrales niet echt nodig. Toch is het ineens weer bon ton om voor kernenergie te pleiten. Waarom? Het lijkt erop de kernenergie gewoon hot is, net zoals een bepaalde hippe tent in een stad ineens hot is, zonder dat daar echt een verklaarbare reden voor te geven is. En, wat bij sommige mensen wellicht ook meespeelt, het is gewoon lekker om de milieubeweging een beetje te stangen.

Deel dit artikel

Submit to FacebookSubmit to TwitterSubmit to LinkedIn