Oud besje Borssele: kassa ervoor en je hebt een mooi museum

18 maart 2011 - De nucleaire industrie scherpt de messen. Overal worden gesprekken georganiseerd om de politici zogenaamd bij te praten. We mogen niet overreageren nu een kerncentrale in Japan in de as ligt, zo wordt gezegd. Waarom niet? De eerste reactie is vaak de beste. Het besluit van de Duitse kanselier Merkel om zeven oude kerncentrales stil te leggen is daarom te prijzen. Ook in Nederland zou de verlenging van Borssele ongedaan gemaakt moeten worden.

Museumstuk
Borssele (bouwjaar 1973) is uit dezelfde tijd als Fukushima 1, 2 en 3 (begin jaren zeventig). Een oud besje dus. Kassa voor de deur en we hebben een mooi museum. Maar toch is een paar jaar geleden besloten om de centrale niet te sluiten in 2004, zoals de bedoeling was, maar open te houden tot 2033. Eigenlijk best wel schokkend. Hoe zullen ze IN 2033 aankijken tegen installaties die eind jaren zestig ontwikkeld zijn? Dan is die centrale dus echt een dinosaurus. Mogelijk hebben veel mensen toen niet beseft wat er gebeurde. Het lijkt me niet verantwoord om een centrale uit 1973 nog meer dan twintig jaar open te houden, ook al is er geïnvesteerd in de afgelopen jaren.

Dit kan nu niet meer gebeuren, met de nadruk op dit
De kernenergie-lobby zegt nu al heel snel: 'een aardbeving of nog een overstroming met al die hoge Nederlandse deltadijken zal niet zo gauw gebeuren'. Misschien niet. Maar ze zeggen daarmee nog niets over alle andere, nu nog niet gekende rampen die tot een kernongeluk kunnen leiden. Maar probleem is dat niet alleen onvoorspelbaar is wanneer bijvoorbeeld een watersnoodramp plaatsvindt, maar dat ook de aard van de ramp totaal onbekend is.

Mogelijke rampen zijn niet kenbaar
Die rampen zijn nog onvoorstelbaar, letterlijk. Wie had verwacht dat een aardbeving én een tsunamie een kerncentrale tegelijkertijd zouden kunnen treffen? In die toekomst kan het een materiaal zijn dat is toegepast bij de bouw, dat het na vijftig jaar blijkt te begeven, net zo goed als we zijn geconfronteerd zijn met betonrot. Het is maar een voorbeeld. De essentie is dat het niet te verzinnen is omdat de mogelijke rampen van de toekomst niet kenbaar zijn.

Glijdende schaal
Dat kan natuurlijk bij elke technische installatie gebeuren. Dat zegt de atoomlobby nu trouwens ook. 'Er vallen ook vliegtuigen uit de lucht, en we stoppen ook niet met vliegen.' De vergelijking gaat echter mank. Bij alles wat mensen doen zijn er risico's; alleen de gevolgen van een misstap bij de ene activiteit zijn groter dan bij de andere activiteit. Het is een glijdende schaal. Het is subjectief maar we moeten ergens de grens leggen. Als er iets mis gaat bij een kerncentrale gaat het goed mis. De mogelijkheid van duizenden of miljoenen mensen die radioactief besmet worden, mogelijk kanker of misvormde kinderen krijgen en de kinderen zelf die besmet raken... Dat lijken me gevolgen die aan de onaanvaardbare kant van de glijdende schaal liggen.

Waar blijven de debatten?
In een democratie beslist de meerderheid. Hopelijk komen er goede debatten in de Tweede Kamer over kernenergie. (Diederik Samsom, of Liesbeth van Tongeren, het is tijd om een debat aan te vragen. Laat je niet inpakken door het argument dat de Kamer niet op de waan van de dag moet reageren. Het mag nu, want het is belangrijk.)

Zelf opwekken
De enige Nederlandse centrale kan makkelijk gesloten worden. Er komen grote overschotten aan op de Nederlandse stroommarkt. Aan de bouw van nieuwe centrales zouden we ook niet mee moeten beginnen. Ook Europa als geheel zou moeten gaan nadenken over een uitstap. Dat moet dan natuurlijk wel met beleid gebeuren. Er moet een goed plan komen voor hoe we in dat geval in onze stroombehoefte gaan voorzien. We willen Europa immers ook niet volplempen met kolen- en gascentrales en zelfs niet met gigantische windmolenparken. Komen we toch weer uit bij de enige echt duurzame oplossing: zoveel mogelijk particulieren of bedrijven die lokaal zelf hun elektriciteit opwekken, met zonnepanelen, kleine biomassa-centrales, kleine windmolens en HRe-ketels.

Dictatuur van de rechterlijke macht
Overigens is die verlenging van de levensduur van Borssele er mede gekomen omdat de Raad van State het de regering verbood om de centrale te sluiten. We leven in Nederland in een dictatuur van de rechterlijke macht. Als er zich een nucleaire ramp in Nederland voordoet omdat ons land een centrale van 40 jaar oud nog twintig jaar langer open houdt, dan is de Raad van State hiervoor mede-verantwoordelijk.

Jurgen Sweegers

Copyright © Geldengroen.net

Deel dit artikel

Submit to FacebookSubmit to TwitterSubmit to LinkedIn